26 сакавік 2015, 15:31\nПра гэта сьведчаць афіцыйныя дадзеныя, якія прыводзіць Нацыянальны статыстычны камітэт Беларусі. Такім чынам, у сярэднім кожны працоўны сёлета ўжо не дабраў да роўню мінулага году каля 200 тысяч рублёў.\n«Больш за тое, калі нехта атрымаў сёлета столькі ж грошай, колькі і год таму, ён зараз ня зможа купіць на іх столькі ж тавараў альбо харчоў, колькі мог у 2014 годзе», — адзначае эканаміст Леў Марголін:\n«Згодна з афіцыйнай статыстыкай, гэта на 3,2% меней. Але калі рэальна браць тыя прадукты і тавары, якія людзі купляюць найчасьцей, то, я думаю, гэта нашмат больш. Таму што інфляцыя за мінулы год, нават паводле афіцыйнай статыстыкі, нашмат большая за гэтыя 3%. Застаецца толькі здагадвацца, як у іх атрымалася гэтая лічба».\nДарэчы, Нацыянальны статыстычны камітэт у сваім паведамленьні толькі адзін раз называе рэальныя заробкі. Уся іншая статыстыка — па галінах вытворчасьці, па рэгіёнах — падаецца ў налічаных грошах.\n«Гэта такія хітрыкі. Зразумела, што налічаная сума заўжды большая за рэальную. І такім чынам ствараецца ўражаньне, што заробкі нібыта большыя, чым яны ёсьць насамрэч. Напрыклад, налічаны сярэднямесячны заробак сёлета складае 6 мільёнаў 69 тысяч рублёў. Але ж гэта так званы „брудны“ заробак. Адкіньце падаткі, і ён адразу становіцца меншым за 6 мільёнаў. А сёлета, дарэчы. падаходны падатак на 1% большы, чым летась», — адзначае спадар Марголін.\nНайбольшы прыбытак беларусам у 2015 годзе дае праца ў фінансавай галіне — 10,2 мільёна рублёў на месяц. На другім месцы — навуковыя дасьледаваньні і распрацоўкі: 7,5 мільёна. На трэцім — будаўніцтва: 7 мільёнаў.\nЭканаміст Марголін так камэнтуе гэтыя лічбы:\n«Зь фінансамі ўсё зразумела. Нашы банкі ніколі не былі стратнымі. Большая частка зь іх, прынамсі. Таму і заробкі там, як на нашы меркі, даволі прыстойныя.\nШто тычыцца навуковых распрацовак, то я ведаю, што вельмі часта пераводзяць навуковых супрацоўнікаў на палову стаўкі, на чвэрць, нават на адну восьмую. Але зразумела: калі чалавек аформлены на адну восьмую стаўкі, гэта не азначае, што ён працуе гадзіну на дзень. Ён працуе болей. Таму я ня вельмі схільны давяраць гэтым дадзеным, найперш у галіне навуковых распрацовак.\n7 мільёнаў — гэта менш за 500 даляраў. А ў той жа Расеі можна знайсьці працу і на 700, і на 800 даляраў\nЗ будаўніцтвам праблема іншая. Студзень і люты — ня вельмі паказальныя месяцы для гэтай галіны. Зімою будаўнікі працуюць патроху. І зарабляюць адпаведна. У іх сэзон пачынаецца напрыканцы сакавіка, у красавіку. Я думаю, што ў іх пазьней заробкі будуць дастаткова вялікія. У іх усё ж ёсьць выбар. Можна зарабляць у Беларусі, а можна і зьяжджаць у іншыя краіны і там шукаць працу. 7 мільёнаў — гэта менш за 500 даляраў. А ў той жа Расеі можна знайсьці працу і на 700, і на 800 даляраў. Таму наша будаўнічая галіна будзе вымушана плаціць большыя заробкі».\nНа супрацьлеглым полюсе з найменшымі заробкамі адзначаныя сельская гаспадарка — 4,3 мільёна рублёў на месяц, гатэлі і рэстараны — 4,5 мільёна, і адукацыя — 4,6 мільёна.\nЭканаміст Марголін тлумачыць:\n«У сельскай гаспадарцы разьлічваецца, што людзі як мінімум напалову будуць жыць са сваёй прысядзібнай гаспадаркі. Таму там ніколі і не было высокіх заробкаў. А калі дзесьці і бывае, дык гэта выключэньне з агульнага правіла.\nЗапаўненьне гатэляў у нас вельмі невысокае. Таму і заробкі невялікія. Дый кантынгент працаўнікоў там спэцыфічны. Там няма каму асабліва плаціць вялікія грошы. Калідорныя, прыбіральшчыцы, розныя дзяжурныя. Яны многа грошай ніколі не атрымлівалі.\nЯ думаю, Лукашэнка прымусіць урад падтрымліваць прынамсі сыстэмастваральныя прадпрыемствы\nУ адукацыі на сярэдні заробак уплываюць дашкольныя ўстановы, дзе заробкі яшчэ ніжэйшыя. Таму і атрымліваецца заробак і ня 5, і ня 7 мільёнаў, а ўсяго толькі крыху большы за 4,5».\nНа вясну Леў Марголін дае наступны прагноз:\n«У гэтым месяцы ці, можа, у наступным мы будзем сьведкамі вельмі цікавых падзеяў. Перад урадам стаіць надзвычай няпростая задача. Калі ён будзе працягваць і надалей жорсткую манэтарную палітыку, то будуць падаць вытворчасьць і заробкі. Людзі пачнуць звальняцца.\nТаму, я думаю, Лукашэнка прымусіць урад падтрымліваць прынамсі сыстэмастваральныя прадпрыемствы. А падтрымаць іх можна толькі грашыма. Калі ўрад дасьць грошы, зьявіцца шанец, што спыніцца падзеньне вытворчасьці і заробкаў. Але тады пачне расьці курс даляра. Я думаю, што ў бліжэйшыя тыдні мы пабачым, які канкрэтна шлях будзе абраны. Бо далей адмоўчвацца ўжо не выпадае».


Канвертаваць OmiseGOs (OMG) і Катарскіх рыалаў (QAR) : Калькулятар абменнага курсу\nOmiseGO (OMG) і Катарскі рыял (QAR) Курс валют пераўтварэнні калькулятар\nГэта OmiseGO і Катарскі рыял пераўтваральнік да цяперашняга часу з абменнымі курсамі з 21 жнівень 2019.\nКалі ласка, увядзіце суму, якую ў полі злева ад OmiseGO. Выкарыстоўвайце "абмен валют", каб зрабіць Катарскі рыял валюты па змаўчанні. Націсніце на Катарскіх рыалаў або OmiseGOs канвертаваць паміж гэтай валютай і ўсімі іншымі валютамі.\nThe OmiseGO гэта валюта, у ні ў адной краіне. Катарскі рыял гэта валюта, у Катар (Кантроль якасці, Як кажа). Катарскі рыял таксама вядомы як Катар рыял. Сімвал OMG можа быць запісаная OMG. Сімвал QAR можа быць запісаная QR. Катарскі рыял дзеліцца на 100 dirhams. Абменнага курсу the OmiseGO Апошняе абнаўленне 21 жнівень 2019 ад coinmarketcap.com. Абменнага курсу Катарскі рыял Апошняе абнаўленне 21 жнівень 2019 ад Міжнародны валютны фонд. OMG каэфіцыент мае 12 ўважаецца лічбаў. QAR каэфіцыент мае 6 ўважаецца лічбаў.


75-годдзе вызвалення Гомеля адзначылі фестывалем і рэканструкцыяй | zviazda.by\nХатняя старонка » Грамадства » Рэгіёны » 75-годдзе вызвалення Гомеля адзначылі фестывалем і рэканструкцыяй\nФестывалем палявых кухняў і рэканструкцыяй падзей лістапада 1943 года ў Гомелі адзначылі 75-ю гадавіну вызвалення горада над Сожам ад фашысцкіх захопнікаў. Ён стаў першым абласным цэнтрам Беларусі, вызваленым ад акупантаў. Гэта адбылося 26 лістапада 1943 года. Войскам Беларускага фронту пад камандаваннем генерала Канстанціна Ракасоўскага салютавала Масква.\nСёлета на беразе Сожа разгарнулася ваенна-гістарычная рэканструкцыя — прыблізна там, дзе ў лістападзе 43-га перадавыя атрады Чырвонай Арміі фарсіравалі перашкоду і замацаваліся на беразе да падыходу асноўных сіл. Кіраўнік клуба «Гонар мундзіра» Уладзімір Колаты адзначыў, што ўсе сто чалавек, якія сталі ўдзельнікамі рэканструкцыі, — ваенныя гісторыкі з Гомеля і іншых рэгіёнаў Беларусі, а таксама з Бранска, Санкт-Пецярбурга і Масквы:\n— Кожны вывучаў вядомыя на сёння факты аб правядзенні Гомельска-Рэчыцкай вызваленчай аперацыі. Уся тэхніка, якую ў зімовых умовах змаглі паставіць на ход і завесці, — а гэта больш за дзесяць адзінак — выкарыстоўвалася ў той час. Аўтамабіль ГАЗ-67 наогул быў знойдзены на гомельскай зямлі, так што, магчыма, удзельнічаў у баях 75 гадоў таму.\nСёлета рэканструктары рэалізавалі два сцэнарыі. Гамяльчанам паказалі бой партызанаў з гарнізонам фашысцкага вузла сувязі на скрыжаванні дарог, падчас якога атрымалася адбіць у акупантаў і вывесці ў бяспечнае месца мірнае насельніцтва. Пасля гледачы ўбачылі вызваленне абласнога цэнтра і ўзніманне Чырвонага сцяга над пакінутымі фашыстамі акопамі.\nПалявыя кухні размясцілі на пляцоўцы каля медыцынскага ўніверсітэта. Кухары-реканструктары прыгатавалі для гамяльчан духмяныя стравы па спецыяльных рэцэптах. У меню — супы, кашы і чай, вельмі набліжаныя да рацыёну байцоў Чырвонай Арміі. Для гасцей гучалі франтавыя песні. Тут жа можна было азнаёміцца і з выстаўкай ваеннай тэхнікі і ўзбраення.\nВа ўсіх раёнах горада, а таксама ўстановах адукацыі і культуры прайшлі мітынгі, цырымоніі ўскладання вянкоў і ўрачыстыя мерапрыемствы, прысвечаныя 75-годдзю вызвалення Гомеля.\nГомельска-Рэчыцкая аперацыя завяршылася 30 лістапада. У выніку яе правядзення войскі Беларускага фронту прарвалі абарону праціўніка на паласе шырынёй 100 км, прасунуліся на захад на 130 км, стварылі пагрозу паўднёваму флангу групы войскаў «Цэнтр» і ўскладнілі яе ўзаемадзеянне з групай войскаў «Поўдзень». Злучэнні Беларускага фронту дасягнулі лініі Чавусы, Новы Быхаў, на ўсход ад Рагачова і Мазыра, на поўдзень ад Ельска. Тут фронт стабілізаваўся да 1944 года. У выніку правядзення аперацыі былі створаны спрыяльныя перадумовы для далейшага вызвалення Беларусі.\nЗагаловак у газеце: Салдацкая каша прыйшлася даспадобы


Замах — Вікіпедыя\nЗамах — наўмыснае дзеянне, непасрэдна накіраванае на ўчыненне злачынства, але не даведзенае да канца па прычынах, якія не залежаць ад волі вінаватага; адна са стадый учынення злачынства. У залежнасці ад таго, ці зрабіў вінаваты ўсё, што ён лічыў неабходным для ажыццяўлення свайго намеру, адрозніваюць закончаны замах і незакончаны замах, у залежнасці ад выбраных сродкаў — прыгодны і непрыгодны. Пакаранне за замах назначаецца паводле закону, які прадугледжвае адказнасць за адпаведнае злачынства, з улікам ступені ажыццяўлення злачыннага намеру і прычын, з-за якіх злачынства не было даведзена да канца.\nЗамах на Курлова\nУзята з "https://be.wikipedia.org/w/index.php?title=Замах&oldid=1762036"\nАпошняе змяненне старонкі адбылося 10:22, 8 сакавіка 2014.


19 жнівень 2008, 16:29\nАгляд тэлефанаваньняў на “Свабоду” за 19 жніўня, аўторак.\nВызваленьне Аляксандра Казуліна — адна з тэмаў, якую працягваюць камэнтаваць слухачы “Свабоды”:\nСпадарыня: “Паважаны Аляксандар Уладзіслававіч, сардэчна віншую вас з выхадам на волю. Прыміце мае спачуваньні з нагоды сьмерці вашага цесьця. Дай вам Бог сілаў і мужнасьці для барацьбы за справу”.\nСпадарыня Франя, Наваградак: “Шаноўныя, калі я даведалася, што Казулін на свабодзе, адразу стала лёгка, сьветла ў мяне на душы. Віншую вас, паважаны спадар Казулін. Хачу сказаць вялікі дзякуй апазыцыі, якая прыкладала ўсе сілы для вызваленьня Казуліна. Гэта ваша вялікая перамога”.\nСпадар Жураўлёў, гісторык, Пінск: “Лукашэнка ўсьведамляе, што яго нядаўняе патрабаваньне значна павялічыць таваразварот з Захадам без палітычнай дамовы ня можа быць выканана. Але Захад даў зразумець, што перамовы зь ім магчымыя толькі пры ўмове вызваленьня з-за кратаў Казуліна. Таму Лукашэнка проста быў вымушаны вызваліць Казуліна без усялякіх умоваў са свайго боку. Віншую вас, паважаны Аляксандар Уладзіслававіч! Вы перамаглі. Ваша прынцыповая і самаахвярная пазыцыя зьяўляецца прыкладам грамадзкага служэньня”.\nНаступныя тэлефанаваньні — на тэму выбараў дэпутатаў у Палату прадстаўнікоў:\nСпадар, Барысаў: “Працэс стварэньня выбарчых камісій зазнаў значны прагрэс. Параўнайце самі. Пры выбарах дэпутатаў трэцяга скліканьня ад дэмакратычных сілаў у склад камісій увайшло нуль. Затое цяпер сярод 70 тысяч увайшло аж чатыры дзясяткі прадстаўнікоў дэмсілаў. Як казаў Гарбачоў, працэс дэмакратыі пайшоў. І хутка дэмакратыі ў нас будзе мора. Што далей казаць? І сьмех, і гора”.\n“Я цалкам згодны з гэтым выказваньнем, бо дэмакратыі ў нас больш ня стала, хоць нейкія паслабленьні і ёсьць. Да прыкладу, вызвалены Казулін, але гэта ня ёсьць дэмакратыя. Аднак жа і пратэстныя настроі ў людзей растуць, і гэта адчувальна нават падчас збору подпісаў. Таму я думаю, што зьмены ў нас усё ж будуць, і ў хуткім часе”.\nСпадар: “Са зьдзіўленьнем даведаўся, што ў Аршанскім лясгасе людзям няма чым плаціць заробкі. На падтрымку лясной гаспадаркі Беларусі зь бюджэту ідзе 110 мільярдаў рублёў, як і на падтрымку трох нашых тэлевізійных каналаў. Як пагляджу, сельская гаспадарка неэфэктыўная, лясная гаспадарка неэфэктыўная, людзей таксама расьціць неэфэктыўна. Прачытаў у апошнім нумары “Народнай Волі” артыкул пра маці-гераіню, якой Паўлаў даў мэдаль за мацярынства. У яе 8 дзяцей, а пэнсія ў яе — усяго 190 тысяч рублёў. Пра што тут казаць?”\nСпадарыня: “У нас на базары экзатычныя прадукты ёсьць: грушы зь Нідэрляндаў, яблыкі з Польшчы, часнок з Кітаю”.\nСпадар Ільля Копыл, Менск: “На мінулым тыдні ў Менску прайшла нарада кіраўніка дзяржавы з урадам. На нарадзе прагучала прыкладна наступнае: “У нас няма іншага выйсьця, калі мы хочам вырашыць галоўную задачу — апрануць і накарміць народ, каб было нешта ў загашніку”. Такое я чую не ўпершыню. Няўжо наш народ такі нямоглы, што яго хтосьці павінен апранаць і карміць?! Я б параіў наступнае. Ня трэба замінаць людзям працаваць і зарабляць, ня трэба абкрадаць людзей, а трэба плаціць годныя заробкі. Ня трэба разбураць дробны бізнэс, а наадварот, падтрымліваць яго. Кожны дробны бізнэсовец сам карміў сваю сям’ю і забясьпечваў працоўныя месцы яшчэ для дзьвюх-трох сем’яў. Але каму патрэбныя гэтыя парады?”


Партыя БНФ » Старшыню Партыі БНФ Рыгора Кастусёва будуць судзіць 28 студзеня\nСтаршыню Партыі БНФ Рыгора Кастусёва будуць судзіць 28 студзеня\nДададзена 18.01.2020 12:06:40 | 714 праглядаў\nСуд Шклоўскага раёна вызначыць, колькі каштуе свабода выказвання меркавання ў Беларусі: 28 студзеня тут будуць судзіць старшыню Партыі БНФ Рыгора Кастусёва за ўдзел у акцыях у Менску супраць беларуска-расейскай інтэграцыі.\nСтаршыню Партыі БНФ Рыгора Кастусёва чакае суд 28 студзеня а 10 гадзіны раніцы за тое, што ён пратэставаў супраць інтэграцыі Беларусі і Расіі – пра гэта піша рэгіянальны праваабарончы сайт mspring.online\nСуд знаходзіцца па адрасе г.Шклоў, вул.Фабрычная, д.2а, каб.3. тэл. 8 02239 32 457.\nАршанскі блогер Дзмітрый «Шэры кот» Казлоў, які быў кандыдатам ад Партыі БНФ на мінулых парламенцкіх выбарах, напэўна, больш за ўсіх пацярпеў ад пераследу ўладаў – пра гэта паведамляе тыднёвік “Новы Час“.\nХлопец трапіў у аршанскі ізалятар часовага ўтрымання 26 снежня мінулага года. 9 студзеня яго чакалі пасля 15-суткавага арышту. Але на волю ён так і не выйшаў, бо якраз у той дзень суд Оршы і Аршанскага раёну пастанавіў пакараць яго наступным, другім запар 15-суткавым арыштам – за ўдзел у менскіх акцыях супраць “паглыбленай інтэграцыі” 21 снежня. На наступны дзень, 10 студзеня, яго зноўку судзілі, цяпер за ўдзел у менскіх пратэстах 20 снежня. Пастанова суду – трэці арышт на 15 сутак. 13 студзеня судовы канвеер працягваўся, і Дзмітрый Казлоў быў асуджаны на 15 сутак ужо чацвёрты раз – за заклікі ў сацыяльных сетках на сход у Менск 29 снежня.\nТакім чынам, за кратамі “Шэры Кот” мусіць адбыць 60 сутак. Ці будуць перапынкі паміж арыштамі? Тлумачыць праваабаронца Павел Левінаў:\nГарадзенскія актывісты стварылі свой аналаг by_help — збор дапамогі рэпрэсаваным за акцыі ў падтрымку Незалежнасці, што адбыліся ў Гародні. Падтрымаць рэпрэсаваных гродзенцаў можна на адмысловай старонцы кампаніі, — https://molamola.by/cmp/dDr .


Напэўна, многія ўжо чулі пра унікальных гаючых уласцівасцях турэцкіх лазняў. Дзе яшчэ можна прайсці працэдуру ачышчэння цела, якая пойдзе на карысць для здароўя?\nКалі сям'я жыве ва ўласным доме і адчувае востры недахоп жылой прасторы, то гэтая праблема лёгка вырашаецца, нават калі побач няма месца для прыбудовы дадатковых жылых памяшканняў.\nБольшасць сучасных пабудоў маюць цокальны паверх, які з'яўляецца працягам падмурка. Цокаль можна і трэба аздабляць. Цокаль выконвае задачу прыему нагрузкі ад сценавых канструкцый з далейшай перадачай на падставу падмурка.\nПластыкавыя куткі дазваляюць хутка і проста аформіць абзы афарбаваных, абклееных шпалерамі альбо абтынкаваных сцен. Справіцца з задачай мацавання пластыкавага кутка пад сілу абсалютна любому.\nКупля жылля ў новабудоўлі - гэта выдатны спосаб пачаць жыцце з чыстага ліста, застаўся.\nВарта адзначыць, што пакупнікоў, якія хочуць жыць у цэнтры горада, ужо на першых парах пошуку кватэры можа чакаць непрыемны сюрпрыз.\nСтатыстыка, праведзеная вядучымі сацыёлагамі нашай краіны, паказвае, што большасць людзей давярае газавага ацяплення дадому ў тым час, калі тыя, хто не можа аб'ектыўна ацаніць сітуацыю, да гэтага часу ацяпляюць дровамі і вуглём.


Расея зрабіла больш жорсткімі абвінавачанні Надзеі Саўчанкі\nЦяпер яе абвінавачваюць не ў спрыянні, а непасрэдна ў забойстве двух расейскіх журналістаў.\n«Яны і тады хлусілі, і цяпер – сказаў рускай службе «Бі-бі-сі» адвакат Надзеі Саўчанка Ілля Новікаў. – Толькі тады яны хлусілі, што яна перадала дадзеныя, здагадваючыся, як іх будуць выкарыстоўваць, а цяпер хлусяць, што яна перадала дадзеныя, бо хацела, каб іх выкарысталі». Юрыст падкрэсліў, што фабула абвінавачванні не змянілася, і лётчыцы абавязваюць тыя ж дзеянні.\nРазам з тым абароне лётчыцы адмоўлена ва ўсіх хадайніцтвах – аб спыненні крымінальнай справы за адсутнасцю складу злачынства, правядзенне судовага разбору ў Маскве, у судзе прысяжных і выключэнні з справы некалькіх доказаў і допыце пэўных сведак, заявіў ейны адвакат Мікалай Полазаў у сваім «Твітэры».\nНапярэдадні, 6 ліпеня, Следчы камітэт завяршыў расследаванне крымінальнай справы супраць лётчыцы і цяпер яго матэрыялы накіраваныя ў Генпракуратуру для сцвярджэння абвінаваўчага зняволення.\nНадзея Саўчанка знаходзіцца пад арыштам ужо год. Украінскую лётчыцу скралі на тэрыторыі Украіны і незаконна перавезлі ў Расею. Яна не раз аб’яўляла галадоўку, выказваючы нязгоду з прад’яўленымі ёй абвінавачваннямі і ў знак пратэсту супраць утрымання у СІЗА.


Ці зможа Севярынец наведваць царкву?\n13 верасень 2005, 16:08\nВінцэсь Мудроў, Полацак Кіраўніцтва спэцкамэндатуры дазволіла Паўлу Севярынцу цягам трох гадзінаў у месяц наведваць царкву: пры падобным “цэйтноце” наведаньні такія немагчымыя.\nЯк мы ўчора паведамлялі, адміністрацыя Ветрынскай спэцкамэндатуры дазволіла Паўлу Севярынцу, які знаходзіцца на “хіміі”, наведваць раз на месяц царкву ў Полацку. Пры гэтым дазвол быў абумоўлены патрабаваньнямі, якія практычна не дазваляюць асуджанаму да абмежаваньня волі грамадзкаму дзеячу і істапраўнаму верніку прысутнічаць на набажэнствах.\nАпошнім часам Павал працуе не на лесапункце, а на лясной дзялянцы. Там я яго і знайшоў, павіншаваўшы з атрыманьнем дазволу на наведваньне царквы. Віншаваньне маё, аднак, было заўчасным. Гаворыць Павал Севярынец:\n(Севярынец: ) “Днямі я атрымаў адказ на сваю заяву пра набажэнствы. Кіраўнікі папраўчай установы дазволілі мне выяжджаць у царкву раз на месяц і толькі на тры гадзіны. Між тым хрысьціянін павінен быць у царкве мінімум раз на тыдзень, у нядзелю. І другое: транспартны расклад дазваляе быць у Полацку сем гадзінаў, меншых прамежкаў часу няма. Таму такое абмежаваньне ў часе я лічу зьдзекам і няўвагаю да людзкіх патрэбаў”.\nЗаўважу мімаходзь, што бліжэйшая царква знаходзіцца ў Полацку, за 50 кілямэтраў ад месца адбыцьця пакараньня. На пытаньне: што ён будзе рабіць у такой сытуацыі, Павал адказаў:\n(Севярынец: ) “Я абавязкова буду падаваць пратэст, буду пісаць у тую ж папраўчую ўстанову і дамагацца, каб мне дазволілі бываць у царкве штотыдня, а таксама павялічылі час хаця б да сямі гадзінаў”.\n(Севярынец: ) “Мяне вельмі падтрымліваюць тыя, хто прыяжджае, адведвае… Гэта сябры-маладафронтаўцы, Зьміцер Дашкевіч, генэрал Фралоў, які прывёз тэлевізар. Прыяжджалі бацькі, актывісты дэмакратычнага руху зь Віцебску, была таксама Польская тэлевізія, якая здымала тут сюжэт і вельмі перапалохала мясцовых насельнікаў”.\nПавал таксама паведаміў, што апошнімі днямі яму прыходзіць шмат лістоў са словамі падтрымкі. Так, учора прыйшлі лісты ад рэдактара габрэйскай беларускамоўнай газэты “Мы яшчэ тут” Вольфа Рубінчыка, хрысьціянскага публіцыста Пётры Рудкоўскага, крыху раней лісты надаслалі журналістка з Гарадзеншчыны Дар’я Ліс, актывіст ТБМ Уладзімер Цярохін, маладафронтаўцы і шараговыя грамадзяне. Павал папрасіў рэдакцыю нашага радыё падзякаваць усім гэтым людзям за падтрымку.


Павел Сапоцька: Усё, што адбываецца ў музеі, мусіць адпавядаць статусу | zviazda.by\nЛітаратура і мастацтва » Мастацтва » Павел Сапоцька: Усё, што адбываецца ў музеі, мусіць адпавядаць статусу\nПавел Сапоцька: Усё, што адбываецца ў музеі, мусіць адпавядаць статусу\nНа выставачных пляцоўках Нацыянальнага гістарычнага музея адкрываюцца новыя праекты, установа ўдзельнічае ў розных адукацыйных праграмах, актыўна працуе з замежжам. Новы кіраўнік Нацыянальнага гістарычнага музея Рэспублікі Беларусь Павел Сапоцька добра знаёмы аматарам мастацтва сваёй дзейнасцю ў Мастацкай галерэі «Універсітэт культуры». Чым жыве музей сёння, якой канцэпцыі прытрымліваецца калектыў адной з вядучых культурных устаноў краіны? На гэтыя і іншыя пытанні Павел Сапоцька адказаў карэспандэнту «ЛіМа».\n— Упэўнена, Павел Міхайлавіч, што на новую пасаду вы прыйшлі з новай канцэпцыяй. У чым яна заключаецца? І на што сёння робіцца акцэнт у дзейнасці музея?\n— Трэба пачаць з таго, што гэтыя чатыры месяцы былі для мяне абсалютна новымі з пункту гледжання прафесіяналізму. У любым выпадку жыццё, кар’еру заўсёды падзяляеш на этапы. Таму гэты кароткі перыяд стаў часам адкрыццяў, паглыблення ў пытанні галіны, бо Нацыянальны гістарычны музей знаходзіцца на скрыжаванні культуры, ідэалогіі, навукі. Трэба вучыцца дасканала сумяшчаць усе гэтыя аспекты. Думаю, што сёння магу казаць аб прагрэсе дзейнасці музея ў цэлым.\nЦяпер мы прыкладаем намаганні для рэалізацый самай галоўнай задачы — будаўніцтва новага памяшкання музея. Трэба разумець, што гэта адзін з найвядомейшых музеяў краіны, дзе павінна быць багатая нацыянальная экспазіцыя, у якой мы хочам паказваць нашы ўнікальныя калекцыі і тым самым прадстаўляць грамадству гісторыю і культуру, дасягненні краіны. Што датычыцца канцэпцыі, то ўпэўнены: усё, што адбываецца ў сценах нашай установы, павінна адпавядаць статусу Нацыянальнага гістарычнага музея. Гэта значыць, мы мусім не забываць нашу гісторыю праз прызму беларускай культуры, традыцый і каштоўнасцяў.\nСёння гістарычны музей працуе ў самых розных напрамках. Першы — навуковы. Мы з’яўляемся асветніцкай установай, але ў той жа час праводзім вялікую навуковую працу. Гэта датычыцца рэстаўрацыйнай дзейнасці, фондавай работы, выдавецкіх і экспазіцыйных праектаў, многія з якіх грунтуюцца на маштабнай навуковай глебе.\nДругі напрамак — міжнародныя культурныя сувязі. Штотыдзень сустракаем дэлегацыі з замежных краін, спрабуем удзельнічаць у шматлікіх праектах, днях культуры, прымаем у сябе міжнародныя выставачныя праекты, удзельнічаем у конкурсах, канферэнцыях. Нашы супрацоўнікі рэгулярна праходзяць стажыроўкі за мяжой. Мы, без перабольшання, знаходзімся ў эпіцэнтры многіх знакавых культурных падзей свету. У Беларусі мы паказваем праекты, якія звязаны з гісторыяй іншых краін, а за мяжой папулярызуем культуру свайго народа. Формы розныя. Калі ў Амане мы паказалі выстаўку рарытэтаў гістарычнага музея, якая дэманструе Беларусь і мусульманскі свет у адным інтэграваным міжкультурным комплексе сувязяў, то ў межах дзён культуры, якія не так даўно праходзілі ў Таджыкістане, Малдове, Кітаі, Расіі, мы прадставілі сябе як дзяржаву і нацыю праз прызму гістарычных асоб і знакавых падзей, якімі ганарымся.\nСамы галоўны прынцып для развіцця канцэпцыі — праца з наведвальнікамі. Лічу, у музеі павінны быць арганізаваны мерапрыемствы і для дзяцей, і для дарослых, для людзей сталага ўзросту, прафесійнай аўдыторыі і нават тых асоб, хто ўвогуле не мае дачынення да культуры. Гэта павінны быць падзеі розных скіраванасцяў. Мы працуем над арганізацыяй лекторыяў, кінапаказаў, гульняў, квэстаў, сустрэч, выставак і гэтак далей. На жаль, ёсць стэрэатып, што музей — толькі звычайныя гістарычныя выстаўкі. Настойліва працую над тым, каб пераканаць грамадства, што гэта не так. Маяркую, уся гісторыя, культура, навука і ідэалогія могуць адлюстроўвацца ў тых праектах, якія праходзяць у сценах Нацыянальнага гістарычнага музея і яго філіялаў.\n— Вы закранулі тэму фарміравання нацыянальнай калекцыі. Што з’яўляецца асновай гэтай калекцыі і якім чынам яна будзе папаўняцца?\n— Нацыянальная экспазіцыя ў комплексе паказвае перыяд фарміравання беларускай дзяржаўнасці, нацыі ў адзінай сістэме. Напрыклад, для новага будынка музея мы распрацавалі тэматыка-экспазіцыйны план, у якім знайшлі адлюстраванне ўсе вехі гісторыі. Мы адштурхоўваемся ад жыцця першабытнага чалавека, прымітыўных формаў развіцця культуры да нашых унікальных знакавых дасягненняў сучаснасці не толькі ў культуры, але і ў навуцы, спорце, ахове здароўя, адукацыі, прамысловасці. Задача музея — паказаць увесь гэты комплекс праз музейныя прадметы. У нас вялікія фонды. Гэта 460 тысяч адзінак захоўвання! У музеі знаходзіцца больш як 50 калекцый. Нумізматыка, сфрагістыка, старадрукаваныя кнігі, дакументы, зброя. Калекцыі будуць дапамагаць нам у дэманстрацыі вялікай нацыянальнай калекцыі Беларусі.\nУ гістарычным музеі сёння ёсць нацыянальная экспазіцыя, але, як мне здаецца, яна састарэла. Гэта не той фармат, які мы хочам паказваць нашай публіцы. Шмат надзей ускладаем на новы будынак музея. Менавіта там мы зможам паказаць і расказаць больш шырока пра вядомыя беларускія дынастыі, прадставіць іх генеалагічнае дрэва, прадэманстраваць рэдкія кнігі, асобную выстаўку нумізматыкі. У мяне баліць душа за тое, што мы не можам паказаць усе тыя багацці, якімі валодаем. Адзначу, што ў нашай калекцыі яшчэ ёсць унікальныя творы графікі, жывапісу, іканапісу, фотадакументы! Гэта я яшчэ не кажу пра прыватнае калекцыянаванне, бо вельмі шмат цікавых экспанатаў знаходзіцца ў руках калекцыянераў. І музей павінен працаваць з імі на дагаворнай аснове, каб найцікавейшыя прадметы таксама дэманстраваліся публіцы. Абмяжоўвацца толькі музейнымі экспанатамі, на мой погляд, — глупства. Мы павінны дапамагчы беларусам ганарыцца сваёй гісторыяй і культурай. І ў нас для гэтага ёсць усе інструменты.\n— Некаторы час таму ў Нацыянальным гістарычным музеі праводзіліся камерцыйныя мерапрыемствы, якія, можна сказаць, сапсавалі рэпутацыю ўстановы. Якое ваша бачанне праблемы?\n— Вельмі актуальнае пытанне. Напэўна, такія праекты сапраўды псуюць рэпутацыю, але зачыніцца ад іх складана па адной простай прычыне: прыбытак! Прывесці прыклад нескладана: у выхадныя бацькі, вядома, аддадуць перавагу прадстаўленню бонсцікаў, чым выстаўцы зброі. І гэта нашы рэаліі. Асабіста я — за баланс. Баланс унікальных асветніцкіх праектаў і забаўляльнага сегмента. Але хачу адзначыць, што гэты сегмент у любым выпадку павінен адпавядаць музею. Мы над гэтым працуем.\nУ нас ёсць добры ўнутраны дворык, дзе ладзім розныя мерапрыемствы. Апошнім часам гэта праграмы высокай якасці. Напрыклад, нядаўна правялі свята музыкі: прыехалі артысты з Францыі, выступалі беларускія артысты і ансамблі. Публіка ацаніла, былі водгукі. Для нас гэта цікава: з аднаго боку, ажывілі пляцоўку, з другога — падарылі людзям свята і самі папрактыкаваліся ў такой форме мерапрыемстваў. Пэўным брэндам стаў фестываль «Усё сваё». Яго можна назваць святам ежы, але гэта свята, якое мае ў сваёй аснове нацыянальнае значэнне. Музычныя матывы, дэфіле ў нацыянальных касцюмах... Такім чынам мы даказваем зацікаўленасць музея ў разнастайнасці праектаў. А калі ўзгадаць такія камерцыйныя праекты, як выстаўка работ Сальвадора Далі... Гэта ў цэлым вельмі добры аспект для прасоўвання музея. Хоць мы і не паказваем нацыянальную культуру, але знаёмім гледача з сусветным мастацтвам!\nКалі ж гаворка, напрыклад, пра выстаўку парфумы ў Нацыянальным гістарычным музеі, то я стаўлюся да такога негатыўна. Забаўляльны кампанент трэба інтэграваць у рамкі сацыяльна-культурных праектаў. Форма падачы павінна быць адпаведная. На мой погляд, гэта цалкам рэальна і не пашкодзіць рэпутацыі музея.\nУздымаць імідж можна і дзякуючы працы са сродкамі масавай інфармацыі, якія дапамогаюць даведвацца пра нас людзям. Па папярэднім месцы працы зразумеў, што СМІ — галоўная сіла, якая дапамагае канцэнтраваць увагу вакол установы.\n— У любой краіне свету гістарычны музей заўсёды з’яўляецца вядучым. Аднак у Беларусі ўзровень мастацкага музея характарызуюць больш высокім, чым узровень гістарычнага. Ці ёсць сёння паміж двума музеямі канкурэнцыя? Калі так, то ці збіраецеся вы адваёўваць статус вядучага музея?\n— З упэўненасцю магу сказаць, што мы будзем змагацца за гэты статус і ўжо змагаемся.\nСёння мы саступаем мастацкаму музею па будынку. Там цудоўная вялікая пляцоўка, якая на дадзены момант аб’ектыўна мацнейшая, але паколькі мы самі рыхтуемся ў 2020 годзе пераехаць, то, думаю, сітуацыя можа змяніцца.\nМастацкі музей абмежаваны сваім жа профілем. Менавіта таму мы прапанавалі калегам супрацоўнічаць і развіваць сумесныя праекты. Асабіста мне імпануе, што мастацкі музей — моцны і годны канкурэнт для нас. Гэта ўплывае на арганізацыю якасных мерапрыемстваў на нашых пляцоўках. Напрыклад, калі мастацкі праводзіў выстаўку, прысвечаную Язэпу Драздовічу, мы з задавальненнем далі экспанаты, якія захоўваюцца ў нас. Таксама сумесна рыхтуем вялікі праект па спадчыне Напалеона Орды, які будзе прадстаўлены ў Кітаі. Мне здаецца, ва ўмовах нашай дзяржавы супрацоўніцтва непазбежна, але і факт канкурэнцыі я не адмаўляю.\n— Гістарычны музей, як вы адзначылі, сёння шмат працуе над папулярызацыяй айчыннай культуры на міжнародным узроўні. Але ў грамадстве існуе стэрэатып, што наша культура не так і шырока прадстаўлена ў свеце...\n— Калі шчыра, то стэрэатып з мінулага. За апошнія гадоў дзесяць наша краіна зрабіла столькі крокаў наперад, каб пра нас ведалі, што недаацэньваць гэтага проста нельга. Са свайго боку як кіраўнік музея я магу адказаць, што культура дэманструецца не толькі для таго, каб перадаць асаблівасць краіны, але і каб аб’ядноўваць культуры, дзе часам шмат агульнага. На канкрэтных прыкладах можна паказаць: з іншымі краінамі нам ёсць пра што развіваць дыялог. Напрыклад, цяпер мы працуем над рэалізацыяй выстаўкі да 80-годдзя Ігара Лучанка, якая пройдзе ў Дзелавым культурным комплексе Пасольства Беларусі ў Расіі. Там пакажам і выстаўку наіўнага мастацтва беларускіх мастакоў з фондаў нашага музея. У Калінінградзе плануем прадставіць выстаўку, прысвечаную Напалеону Орду, а з Калінінграда ў Мінск прывезці ваенныя замалёўкі мастакоў Беларусі. Прадставім выстаўку праваслаўных і каталіцкіх ікон у Сербіі. Рыхтуем дні культуры ў Аб’яднаных Арабскіх Эміратах і яшчэ вельмі шмат праектаў у многіх краінах.\nВедаю, што свет цікавіцца культурай нашай краіны, і разумею, колькі мы яшчэ можам зрабіць.\nГутарыла Вікторыя АСКЕРА


Самыя прыгожыя вёскі Гранады: ад Монтэфрыа да Альмуньекара | Навіны падарожжа\nСамыя прыгожыя вёскі ў Гранадзе\nЛуіс Марцінес | | Гранада, Кіраўніцтва\nЛ самыя прыгожыя вёскі ў Гранадзе Яны сустракаюцца як на ўзбярэжжы, так і ўнутры краіны. Андалузская правінцыя прапануе вам магчымасць прайсці ад выдатных пляжаў да захапляльных гор усяго за некалькі кіламетраў. Гэта тое, што вы можаце атрымаць асалоду ад і ў іншых месцах Іспаніі, напрыклад, у Астурыя o Кантабрыю.\nАле, вяртаючыся ў Гранаду, адзін з лепшых спосабаў пазнаёміцца з яе правінцыяй - пачаць з яе ўласнай capital. У горадзе Насрыдаў ёсць такія цуды Альгамбра o генераліфе, імпазантны Сабор Уцелаўлення або такія тыповыя кварталы, як Альбайсін або Сакрамонте. І, наведаўшы сталіцу, цяпер мы можам падарожнічаць па самых прыгожых гарадах Гранады.\n4 Альхама дэ Гранада\n5 Салорэнья, яшчэ адзін з самых прыгожых гарадоў Гранады\nГранадскі горад Монтэфрыа\nРазмешчаны ў в рэгіён Лоха, гэты горад бярэ пачатак у дарымскай Іспаніі, пра што сведчыць мегалітычны некропаль г. Рок цыганоў. Але самае дзіўнае і відовішчнае ў горадзе - гэта велізарная скала, якая пануе над ім зверху і дзе царква в, побач з рэшткамі старой крэпасці.\nГэта не адзіны, які вы можаце наведаць у Монтэфрыа. Мы таксама раім вам убачыць Сан-Себасцьян, пабудаваны ў XNUMX стагоддзі па канонах стылю Рэнесансу; Сан-Антоніа, дзе спалучаюцца гатычныя скляпенні з элементамі барока, і Энкарнасьён, жамчужына неакласічнага стылю Гранады дзякуючы Вентура Радрыгес.\nАле ў горадзе ёсць і цудоўныя грамадзянскія помнікі. Сярод іх, Дом гандлю, з XNUMX ст. і дзе размяшчаецца турыстычная кантора, і ст Шпіталь Сан-Хуан-дэ-Дыяс, пабудаваны ў тым жа стагоддзі. Усё гэта, не забываючы аб будынку ратушы, акружаны дзвюма вежамі, і Pósito.\nУсе гэтыя цуды прывялі Мантэфрыа да прызнання Гістарычны мастацкі комплекс з 1982 года. Але ёсць яшчэ нешта, што прыцягне вашу ўвагу. У горадзе вы ўбачыце шыльды на японскай мове. Прычына ў тым, што ён прымае шмат наведвальнікаў з азіяцкай краіны, так як японскі фатограф адлюстраваў яго і выставіў выявы на сваёй зямлі.\nРазмешчаны ў в Рэгіён Акчытана, гэты горад Гранада - яшчэ адно цуд, якое вы не можаце прапусціць. Яго паходжанне таксама дарымскае, хоць у лацінскія часы ён быў важным цэнтрам камунікацыі, пра што сведчаць рэшткі тэатр выяўлена некалькі гадоў таму.\nАле вялікая каштоўнасць Гуадыкса - гэта яго Алькасаба або мусульманская крэпасць. Ён быў пабудаваны ў XNUMX стагоддзі і вельмі добра захаваўся. І, побач з ёй, не менш відовішчная Сабор Уцелаўлення, пабудаваны паміж XNUMX і XNUMX стагоддзямі і спалучае ў сабе стылі готыкі, рэнесансу і барока.\nРэлігійную спадчыну горада Гранада завяршаюць цэрквы Ла-Магдалена, Санта-Ана, Сант'яга і Ла-Кансэпсьён. У апошнім штогод выконваецца Танец шасці, абвешчаны нематэрыяльнай спадчынай Андалузіі. Але яшчэ больш важным з'яўляецца Касцёл Дзевы дэ лас-Ангустыяс, бо ў ім знаходзіцца выява заступніка горада. А побач з імі можна ўбачыць такія манастыры, як Сан-Францыска, Лас-Кларысас і Сан-Дыега.\nШто тычыцца грамадзянскай спадчыны Гуадыкса, раім вам наведаць ст Палацы Вільялегры і Пеньяфлор, а таксама дом Хуліа Вісконці, усе яны з XNUMX ст. Але яшчэ адно з цудаў горада - гэта яго наваколле пячор які, як вынікае з назвы, складаецца з больш чым дзвюх тысяч жылых падземных жылля. Вы можаце наведаць некаторыя і, акрамя таго, у вас ёсць цэнтр інтэрпрэтацыі, дзе яны растлумачаць цікаўную гісторыю гэтых дамоў.\nГорад Капілейра, адзін з самых прыгожых гарадоў Гранады\nУ гэтым выпадку прыгажосць гэтага горада распаўсюджваецца на яго муніцыпальны тэрмін, бо ён увесь абвешчаны Гісторыка-мастацкі комплекс і маляўнічая мясціна. Але, перш за ўсё, таму, што знаходзіцца ў самым цэнтры нацыянальнага парку Сьера-Невада.\nАднак, калі мы гаворым пра Капілейру, першае, што мы павінны адзначыць у ёй, гэта яе вузкія і стромкія вулачкі з тыповыя дамы ў стылі alpujarreño. Гэта значыць, белыя і пабеленыя, з плоскімі дахамі і комінамі з шапкамі. Мы таксама рэкамендуем вам наведаць Царква Маці Божай Галавой, пабудаваны ў XNUMX стагоддзі і які мае прыгожы алтар у стылі барока і выяву Багародзіцы, якая дае яму назву.\nТаксама цікавым з'яўляецца Дом-музей Педра Антоніа дэ Аларкона, прысвечаны знакамітаму пісьменніку ХІХ стагоддзя, хоць ён таксама служыць музеем звычаяў Альпухара. Нарэшце, калі вы знаходзіцеся ў гэтым раёне, і калі вы любіце пешыя прагулкі, мы раім вам зрабіць відовішчнае маршрут сямі лагун, які праходзіць праз імпазантную ледавіковую даліну.\nГэты горад размешчаны ў захапляльным асяроддзі, у поўнай меры Сьера-дэ-Тэхеда і вісіць на імпазантнай цясніне, на дне якой знаходзіцца рака Алхама. Як быццам гэтага было недастаткова, тут ёсць цудоўныя гарачыя крыніцы. Арабы гэта ўжо ведалі, некаторыя будавалі ванны у ХІІ стагоддзі яшчэ выдатна захаваўся і даступны для наведвання.\nВельмі блізкі да іх Рымскі мост. Але гэта не адзіныя помнікі, якія прапануе вам Alhama, што, па сутнасці, таксама ёсць Гістарычны мастацкі комплекс. Хоць ён не адкрыты для наведвальнікаў, вы можаце ўбачыць замак, пабудаваны на старой цытадэлі. Замест гэтага можна наведаць прыгожае галоўная царква Ла-Энкарнасьён, які быў першым каталіцкім храмам старажытнага Каралеўства Гранада пасля яго заваёвы і які спалучае ў сабе гатычны і рэнесансны стылі.\nСапраўды гэтак жа раім вам паглядзець цэрквы Кармэн і Сан-Дыега; на Дом інквізіцыі, Елізавецінскі гатычны стыль; на Шпіталь каралевы, які спалучае элементы мудэхара з іншымі элементамі готыкі і рэнесансу, і Танк, для чаго выкарыстоўвалася сінагога XNUMX ст.\nСалорэнья, яшчэ адзін з самых прыгожых гарадоў Гранады\nМы пакідаем горы, каб дабрацца да ўзбярэжжа Гранады, у прыватнасці, да прыгожага горада Салабренья, дзе дамінуе яго імпазантнасць замак пабудаваны ў часы Насрыдаў, хоць і быў пашыраны хрысціянамі. Але яшчэ прыемней вам будзе прайсціся па яго вузкіх вулачках пабеленых дамоў, поўных кветак. А таксама падняцца на ст Пункт гледжання Альбайцына, з якога адкрываецца захапляльны від на ўзбярэжжа Гранады.\nВы таксама павінны наведаць у Салорэнья Касцёл Маці Божай Ружанцовай, стыль мудэхар. Вылучаюцца яго кафляныя бакавыя дзверы і вежа, увянчаная зубцамі, а таксама выява Багародзіцы, якая дае яму назву, разьба XNUMX ст. Акрамя таго, вы павінны ўбачыць храм Сан-Хуан-Баўтыста і капліцу Сан-Луіса.\nА што тычыцца грамадзянскіх помнікаў, яны вылучаюць старая фабрыка Маці Божай Ружанцовай і Чырвоны дом, рэшткі двух цукровых заводаў. Але, перш за ўсё, на Вежа Камброн, берагавая вартавая вежа з перыяду Насрыдаў. Апошні размешчаны побач з аднайменным пляжам, дзе можна выкупацца. Аднак у Салабреньі ёсць і іншыя цудоўныя пясчаныя адмелі. Сярод іх пляжы Ла Чарка, Ла Гуардия і Эль-Калетон.\nЗамак Сан-Мігель, у Альмуньекар\nМы заканчваем нашу экскурсію па прыгожых вёсках Гранады ў Альмуньекар, які мае багатае рымскае мінулае. Гэта паказваюць рэшткі яго саляны завод, датаваны першым стагоддзем пасля Хрыста. Ён таксама размешчаны ў прыгожым Батанічны парк Эль-Махуэла. І, перш за ўсё, яго акведук Раман таго ж перыяду і ст Пячора сямі палацаў, які ў цяперашні час з'яўляецца археалагічным музеем.\nАле вы таксама павінны ўбачыць у горадзе Гранада імпазантнае замак Сан-Мігель і каштоўнае парафіяльная царква Ла-Энкарнасьон. Апошні ўяўляе сабой каштоўнасць у стылі класіцызму, пабудаваная ў XNUMX стагоддзі, у якой знаходзіцца выява Панны дэ ла Антыгуа, заступніцы Альмуньекара.\nСа свайго боку, асабняк Ла-Наджара Гэта прыгожае збудаванне дзевятнаццатага стагоддзя ў неаарабскім стылі, дзе вы знойдзеце турыстычны офіс. Але асобна трэба адзначыць мясцовыя музеі. Мы ўжо казалі вам пра археалагічны, але ён дапаўняецца так званым Claves de Almuñécar: 3000-гадовая гісторыя. А таксама з Музеем саду Бонсай і Акварыумам.\nЗ іншага боку, як прыбярэжны горад, Гранада прапануе вам выдатныя пляжы. Фактычна, яго муніцыпальны тэрмін уключае ў агульнай складанасці дваццаць шэсць. Такім чынам, гарадскі раён Калетылья, Кантарриян, Ла Эрадура або Велілья. І паміж двума з іх Помнік прыроды Скалы Сан-Крыстабаля, тры пагоркі, якія выходзяць да мора.\nНарэшце, калі мы гаворым пра прыроду, то недалёка ад горада Гранада ў вас ёсць Прыродны парк Пенья Эскрыта які мае мноства сцежак, з якіх вы атрымаеце цудоўны від на ўзбярэжжа і Сьера-Невада і Ла-Альпухара. Даследаваць іх можна як пешшу, так і на ровары.\nУ заключэнне мы паказалі вам некаторыя з самыя прыгожыя вёскі ў Гранадзе. Усе яны вас зачаруюць, але ў андалузскай правінцыі ёсць і шмат іншых. Напрыклад, Трэвелес, белы аазіс ля падножжа Мульхасена і калыска добрай вяндліны; Бубіён, адна з жамчужын Альпуджарасы; Пампанейра, з яго Plaza de la Libertad, або Нігелас, з яго аманімічным разломам, які з'яўляецца помнікам прыроды. Вам не здаецца, што гэта дастатковыя прычыны, каб паехаць у правінцыю Гранада?\nПоўны шлях да артыкула: Навіны пра падарожжы » Гарады Іспаніі » Гранада » Самыя прыгожыя вёскі ў Гранадзе\nНатурызм: што гэта такое


На трэніроўкі — у райцэнтр | Лунинец | Лунинецкий район | Лунінецкія навіны\n06.04.2015 by Александр Ковко\tin Фізкультура і спорт\t· Комментариев нет\nНе памылюся, калі скажу, што кожны другі прадстаўнік моцнай паловы чалавецтва ў дзяцінстве з задавальненнем ганяў мяч у двары. Ды і для многіх дарослых гэтая гульня — выдатны спосабразрадзіцца, зняць напружанне пасля працоўнага дня. Ну, а тыя, хто сам не гуляе, з заміраннем сэрца сочаць за футбольнымі баталіямі па тэлевізары ці ў інтэрнэце.\nВіталь ЧУМАК, Мікалай ЕРМАКОВІЧ, Андрэй ЧЭРНЯКОВІЧ (на здымку) і Васіль Емельяновіч колькі сябе памятаюць, столькі і гуляюць у футбол. Усе юнакі жывуць у Азярніцы. Па іх словах, у вёсцы ёсць невялікі стадыён. Вось там і збіраюцца хлопцы ўсіх узростаў, каб паганяць мяч. Трэнера ў Азярніцы і ў Любачынскай школе няма, а ім вельмі хацелася паспрабаваць свае сілы ў вялікім футболе, таму пачалі прыязджаць на трэніроўкі ў спартыўную школу ў Лунінец. За два гады юнакі сур’ёзна падраслі ў тэхніцы і хуткасці.\nУ іх ёсць свой кумір — адзін з лепшых футбалістаў свету Крышціяну Раналда. А любімы футбольны клуб — мюнхенская «Баварыя».\nМіхаіл Аляшкевіч, старшы трэнер па футболе СДЮШАР:\n— Прыемна, што юнакі прыязджаюць на трэніроўкі. Вялікі дзякуй іх бацькам, якія знаходзяць сродкі на праезд, а гэта — каля 20 тысяч рублёў у дзень. З кожнай трэніроўкай хлопцы становяцца не толькі мацнейшымі, у іх характары паявілася настойлівасць — галоўная якасць, якая дапамагае ўдасканальвацца і верыць у свае сілы. Яны адданы любімаму віду спорта, а гэта сапраўдная рэдкасць! I нават калі вялікімі футбалістамі яны не стануць, змогуць дабіцца перамог у жыццёвых сітуацыях.


17.10.2019 11:09 Сацыяльны ракурс\nУмацаванне псіхічнага здароўя вучняў, актывізацыя работы па фарміраванні пазітыўнага ладу жыцця і прафілактыцы суіцыдальных паводзін непаўналетніх — адны з галоўных задач педагогаў Нягневіцкай сярэдняй школы Навагрудскага раёна.\nМесячнік прафілактыкі суіцыду “Твой выбар — тваё жыццё” праходзіў ва ўстанове з 10 верасня па 10 кастрычніка. Падчас правядзення акцыі “Давай намалюем усмешку” актывісты БРПА фатаграфавалі пазітыўны настрой вучняў і педагогаў, а затым фота трансліравалася на экране тэлевізара. Вельмі важна было паказаць, якое цудоўнае жыццё.\nУ фае школы быў размешчаны плакат з дэвізам: “Мы галасуем за жыццё!”. Кожны жадаючы мог пакінуць свой адбітак далоні на белым ватмане, тым самым аддаўшы свой голас за жыццё.\nУ класных калектывах прайшлі класныя гадзіны “Падарожжа ў жыццё”, “Я люблю цябе, жыццё!”, “Беражы жыццё — яно адно ў нас!”, “Не нашкодзь здароўю свайму”, на якіх закраналіся вострыя праблемы сучаснага грамадства; была праведзена акцыя “Запішы тэлефон даверу ў свой дзённік”. Мэта правядзення гэтых класных гадзін — развіццё ў дзяцей уяўленняў пра дабро і зло, выхаванне імкнення рабіць добрыя справы, развіццё самакантролю і выпрацоўка навыкаў канструктыўнага ўзаемадзеяння.\nЗ мэтай павышэння ўзроўню псіхолага-педагагічнай кампетэнтнасці бацькоў прайшоў бацькоўскі сход “Роля сям’і і школы ў прафілактыцы суіцыдальных паводзін у непаўналетніх” з запрашэннем педагога-псіхолага Навагрудскага сацыяльна-педагагічнага цэнтра Вольгі Анатольеўны Свораб. Педагог-псіхолаг дала бацькам рэкамендацыі пра тое, як паводзіць сябе з непаўналетнім, што апынуўся ў крызіснай сітуацыі, як у цяжкую хвіліну прыйсці на дапамогу.\nДля класных кіраўнікоў быў арганізаваны семінар “Паняцце суіцыду”, у рамках якога з мэтай своечасовага рэагавання і прадухілення суіцыду педагогам даваліся рэкамендацыі па распазнаванні эмацыянальных прыкмет суіцыдальных паводзін падлеткаў.\nУ ходзе месячніка псіхалагічнага здароўя вучняў прайшоў конкурс малюнкаў. Усе работы былі размешчаны ў фае школы, лепшыя прадстаўлены на раённым этапе рэспубліканскага конкурсу. Таксама школьнікі ўдзельнічалі ў конкурсе сачыненняў-разважанняў сярод вучняў 8—11 класаў “Я люблю цябе, жыццё!”, па выніках якога пераможцам стала Дар’я Малейковіч, вучаніца 9 класа.\nЗаключным этапам месячніка прафілактыкі суіцыду стала мерапрыемства ў форме інтэрактыўнага дыялогу “Жыццё — дар. Павер у сябе!”, на якім прысутнічаў айцец Аляксей. Вучні задумаліся пра ўнікальнасць унутранага свету кожнага чалавека, атрымалі масу станоўчых эмоцый.\nСпадзяёмся, што праведзеная работа дапаможа фарміраваць у дзяцей пазітыўны вопыт зносін адно з адным і бацькамі, уменне давяраць і строіць цёплыя адносіны.\nНягневіцкая сярэдняя школапрафілактыка суіцыдальных паводзін\nУ чаканні навагодняга цуду...\nКім быць? Можа, праграмістам? Я паспрабу...


«АNIMA». Прэм’ера музычнага праекту да 250-годзьдзя Міхала Клеафаса Агінскага . Тузін Гітоў. Слушны музычны партал\nТэма ўсіх песень з праекту «АNIMA» — Радзіма. Ініцыявалі яго прадусар Андрэй Ісачэнка і музыка ды рэжысэр Максім Сіры пры падтрымцы фонду «Вяртаньне». Музычны альбом стаў часткаю маштабнага праекту-прысьвячэньня Агінскаму «250», у межах якога прадстаўленыя тры фотацыклі, дакумэнтальны фільм, сайт і скульптура.\nПрадусар праекту Максім Сіры кажа, што кожнаму з музыкаў прапаноўвалася напісаць альбо наноў выканаць для праекту песьню, якая была б эмацыйна сугучная, на іх думку, слову «Радзіма». «Па-першае, мы хацелі атрымаць творы, празь якія можна было б убачыць, якія эмоцыі, думкі, пачуцьці выклікае гэта паняцьце ў аўтараў песень. Па-другое, паказаць і распавесьці пра тое, што ў нас ёсьць выдатныя паэты і кампазытары, якія ўмеюць пісаць надзвычай прыгожыя творы, яшчэ раз зьвярнуць на іх увагу і прыцягнуць слухача да беларускай музыкі. Мы вельмі рады і ўдзячны ўсім музыкам, якія адгукнуліся», — кажа Максім. Ніякіх моўных абмежаваньняў ня ставілася — па выніку ў праект трапілі шэсьць песень па-беларуску і тры па-расейску.\nАдзін з удзельнікаў праекту Алег Хаменка называе яго «станоўчым, стваральным, годным і актуальным». «Даўней слова „радзіма“ гучала і вызначала іншае. „Радзіна“, ці „родына“ — сям’я, род. Людзі карысталіся словам „айчына“, або „ойчызна“. Слова гэта тут забаранілі расейскія цары — загадалі выкрасьліць паўсюдна і замяніць на „дзяржава“. Таму для мяне цяпер слова „Радзіма“ ў вузкім сэнсе вызначае „месца народзінаў“ (для мяне гэта Менск). А ў глыбінным сэнсе — тое, што і для продкаў: Айчына — зямля маіх дзядоў, бацькоў і Бога. Я выбраў песьню „Маці“, таму што, на мой погляд, яна нагадвае пра наканаванасьць лёсу. І ў кантэксьце прысьвячэньня Агінскаму вельмі хацелася прасьпяваць менавіта яе», — кажа лідэр «Палацу».\n«Прапанова праекту зьявілася, калi гурт Naka займаўся адборам песен для новага беларускамоўнага альбому, — распавядае Наста Шпакоўская. — Спачатку была думка выкарастаць песьню з ужо запісанага матэрыялу, але адпаведнай па духу i наcтроі кампазыцыі не было. Таму песьня „Вяртаньне“ была напicана менавiта для альбому Anima, але яна ўвойдзе і ў альбом нашага гурта, толькі ўжо ў iншым гучаньнi».\nСяргей Пукст мяркуе, што ў яго атрымалася песьня, якая адпавядае лірычнага духу твораў Агінскага: «У песьні ёсьць вобраз птушкі, якая раптам апынулася паміж двух сьветаў. І новая і старая радзіма ёй раптам апынуліся аднолькава недаступныя».\nУ запісе таксама ўзялі ўдзел Лявон Вольскі, іli-ili, Зьмiцер Вайцюшкевiч, Уладзімер Пугач, Rockerjoker, Aтмаравi. Усе песьні гучаць у мінімалістычных аранжыроўках — пад фартэпіяна. Гралі Міхаіл Ласкутоў і Максім Івашын. Аранжыроўкі рабіў Аляксандар Геліх.\nАльбом «АNIMA» прадстаўляецца на Tuzin.fm 25 верасьня — акурат на юбілей Міхала Клеафаса Агінскага. Жывая прэм’ера адбудзецца ў гэты ж дзень у бары «Хуліган».\nСПАМПАВАЦЬ ПРАЕКТ «АNIMA» АДНЫМ ФАЙЛАМ З TUZIN.FM\n1. Атмараві «Motherboard»\n2. Сяргей Пукст «Птица»\n3. Зьміцер Вайцюшкевіч «На далёкай старане»\n4. ili-ili «Чаканьне»\n5. Алег Хаменка «Мацi»\n6. Rockerjoker «Бей, баба, пой»\nсловы М. Насарогава, музыка М. Сіры\n7. Naka «Вяртаньне»\n8. Уладзімер Пугач «Адліга»\n9. Лявон Вольскі «Бяз нас»\nУ праекце бралі ўдзел:\nМаксім Ласкутоў — аранжыроўкі, фартэпіяна 1—9\nМаксім Івашын — фартэпіяна 6, 8\nАляксандр Геліх — саунд-дызайн, аранжыроўкі, зьвядзеньне\nПрадусары: Андрэй Ісачэнка, Максім Сіры\nTuzin.fm, загалоўнае фота і фота на вокладцы Міхаіла Лешчанкі, фота на трэках Івана Бэсера, Ганны Івановай (С. Пукст), Касі Сырамалот (іli-ili)\nAnima, Міхал Клеафас Агінскі, Максім Сіры, Андрэй Ісачэнка, Зьміцер Вайцюшкевіч, Атмараві, Сяргей Пукст, ili-ili, Rockerjoker, Алег Хаменка, Naka, Уладзімер Пугач, Лявон Вольскі


Pravincyja. Inercyja pravincyi jak haradzienski fenomen.\nНазіраючы за культурным жыцьцём Горадні 1990-х, я пераканаўся, што жыву ў горадзе мастакоў. Адразу мушу абмовіцца, што ў дадзеным выпадку адмыслова звужаю дэфініцыю слова „мастак”. Гэта значыць, буду распавядаць пра тых, хто прафэсійна займаецца выяўленчым мастацтвам. Дык вось, пасьля развалу Савецкага Саюзу, у Горадні, як напэўна і ў іншых месцах Беларусі, адбыўся выбух выяўленчага мастацтва. Праходзiла выстава за выставай, акцыя за акцыяй, якiя адкрылі сьвету новыя імёны. Дакладней, далі зялёнае сьвятло тым, хто ўжо быў маральна й прафэсiйна падрыхтаваны рабіць кар’еру мастака.\nАктывізацыі выставачнай дзейнасьці ў горадзе над Нёманам паспрыяла таксама ўзьнікненьне прыватных галерэяў „У МАЙСТРА” (1993) і „ТЫЗЕНГАЎЗ” (1996), дзе вельмі часта акрамя выставаў ладзяцца „музычна-паэтычна-вакальныя” вечарыны, адбываюцца сустрэчы творчай інтэлігенцыі. Дарэчы, галерэя „У МАЙСТРА” ўжо не ўспрымаецца нечым рэгіянальным, пра што сьведчаць кантакты з замежнымі галерэйнікамі й мастакамі. Для яе ня менш важным зьяўляецца сталае супрацоўніцтва зь беларускімі галерэямі. Напрыклад, у чэрвені 1996 году ў менскім мастацкім цэнтры „ЖЫЛЬБЕЛ” з посьпехам прайшла супольная выстава „Інсьпірацыя” гарадзенцаў Сяргея Грыневіча, Вікторыі Загнетавай i Юрыя Якавенкі, колішніх выпускнікоў Беларускай акадэміі мастацтваў. Адметна тое, што ўсе яны скончылі акадэмію ў розныя гады, абралі адпаведныя зацікаўленьню і таленту накірункі ды тэхнікі выяўленчага мастацтва, але не стварылі разам творчую суполку, каб трымацца акрэсьленых iдэйна-эстэтычных прынцыпаў. Зрэшты, у гэтым не было і няма неабходнасьці, бо кожны зь iх крочыць па лябірынтах сучаснага мастацтва ўласным шляхам. У дадзеным выпадку асабiсты індывідуалізм творцаў ня ёсьць нешта заганнае, хутчэй наадварот — гэта гартаваньне й мацаваньне кожнай індывідуальнасьці паасобку. Такім чынам, выстава гарадзенцаў у „ЖЫЛЬБЕЛЕ” выйграла сваёй рэпрэзэнтацыйнасьцю. Звычайны глядач меў магчымасьць пазнаёміцца з найбольш цікавымі майстрамі Горадні, а сталічныя эстэты-снобы разбурылі асабістыя стэрэатыпы аб правінцыйнасьці „няменскіх” мастакоў.\nДля кожнага творцы, які жыве па-за межамі мэтраполіі, найбольш важным уяўляецца пераадоленьне iнэрцыі правінцыі, вузкага рэгіяналізму. Калі мастак ня здолее пераскочыць зададзеную плянку і ня выйдзе на рэспубліканскі ўзровень, дык застанецца адарваны ад агульнабеларускага мастацкага працэсу. Вядома, у часы выбуху камунікацый, кампутараў і Інтэрнэту магчымыя выключэньні. Але яны якраз пацьвердзяць правіла. Для творчай эвалюцыі мастака патрэбны сталы ўдзел у рэспубліканскіх і міжнародных выставах. Бальшыня гарадзенскіх мастакоў гэта выдатна разумее і, мяркую, пералік краін блізкага й далёкага замежжа, дзе экспанаваліся працы наднёманскіх майстроў, не кампэнсуе ўкладзеных у творчасьць духоўных і фізычных высілкаў.\nСвоеасаблівым падсумаваньнем дасягнутага была супольная рэтраспэктыўная выстава „Мастакі Прынямоньня”, што прэзэнтавалася ў верасьні 1996 году ў менскім Палацы Мастацтваў. Творчая акцыя землякоў у адной з самых прэстыжных заляў Беларусі — гэта спроба найбольш шырока паказаць ідэйна-эстэтычныя й фармальныя пошукі мастакоў Гарадзеншчыны, якая здаўна была багатая на гучныя імёны. Экспазыцыя яшчэ раз пацьвердзіла, што гарадзенцы „трымаюць марку” і ні ў чым не саступаюць сталічным мэтрам, у тым ліку і сваім настаўнікам зь Беларускай Акадэміі Мастацтваў. Пра гэта казалі на адкрыцьці вэрнісажу старшыня Саюзу Беларускіх Мастакоў Генадзь Буралкін і вэтэран айчыннага выяўленчага мастацтва Гаўрыла Вашчанка. Звычайна калектыўныя выставы прайграюць з-за сваёй тэматычнай і жанравай стракатасьці, бо кожны творца мае індывідуальнае сьветабачаньне і карыстаецца ўласнай тэхнікай выкананьня. У дадзеным выпадку выстава выйграла за кошт вялікай залі, якая стварыла ілюзію, быццам адначасова прэзэнтуецца некалькі мінівыставаў. Варта адзначыць і канцэптуальную прадуманасьць вэрнісажу.\nУвогуле, гарадзенцы схільныя да супольных канцэптуальных выставаў з максымальнай колькасьцю ўдзельнікаў у тры асобы. „Бог Тройцу любіць” ці, як у геамэтрыі, тры кропкі ўтвараюць плоскасьць. Ну, вядома, трохкутнік — самая ўстойлівая фігура! Пацьвердзіла гэта і выстава жывапісу Сяргея Грыневіча, Вікторыі Загнетавай і Аляксандра Сільвановіча, якая праходзіла ў сьнежні 1996 году ў выставачнай зале гарадзенскага абласнога аддзяленьня Саюзу Беларускіх Мастакоў. Няма нічога дзіўнага ў тым, што гэтыя жывапісцы-постмадэрністы заснавалі экспазыцыйны трыумвірат. „Геамэтрычны” жывапіс С. Грыневіча — працяг ягонай „пірамідальнай эпапеі” — гарманічна суседнічаў з падкрэсьлена дэкаратыўнымі палотнамі В. Загнетавай, якія сваёй лагоднай стракатасьцю не заміналі прэзэнтавацца мілым „анёлкам” i „мурынам” на працах А. Сільвановіча. Такім чынам на вэрнісажы адбывалася забаўная гульня колераў, знакаў, канцэптаў, якія апэлююць хутчэй да паганскіх часоў, чым да сёньняшняй рэчаiснасьці. Магчыма, гэта агульная тэндэнцыя, мода, але для многіх гарадзенцаў вяртаньне да старажытных сымбаляў — вяртаньне да першавытокаў. І гэта шматразова пацьвердзіў вышэйзгаданы „вытворца пірамідаў” Сяргей Грыневіч. Нездарма ў мясцовых багемных колах нарадзілася выслоўе „Квадрат Малевіча, піраміда — Грыневіча!” Сам С. Грыневіч на адкрыцьці пэрсанальнай выставы ў галерэі „У МАЙСТРА” ў лістападзе 1995 году акрэсьліў сваю творчасьць наступным чынам:\n— У мяне заўсёды дамінуе форма. Я — фармаліст, і таму лічу, што выяўленчае мастацтва — гэта якраз тая рэч, дзе форма займае першае месца. Калі карціна непрыгожая, яна ня мае сэнсу, яе ніхто ня купіць. Таму мая творчасьць — гэта найперш фармальныя пошукі. Мы ўсе знаходзімся ў палоне постмадэрнізму, калі галоўнае — гульня цытатамі мінулых эпох. Сёньня хто лепей згуляе, той і мастак.\nЗ падобнай заявай можна было б і паспрачацца, бо прыгажосьць і мастакамі, і гледачамі, і крытыкамі разумеецца індывідуальна. Гэта сфэра, дзе не існуе строга акрэсьленых межаў. Зрэшты, сам С. Грыневіч пацьвердзіў гэтую тэзу роўна праз два гады сваёй чарговай экспазыцыяй у той самай галерэі. Аднак на суд гледачоў былі выстаўленыя ўжо не маргінальныя піраміды і ня чыста геамэтрычныя спосабы вырашэньня складаных мастацкіх задач. Мастак скарыстаў у якасьці знакавых аб’ектаў рэчы з паўсядзённага жыцьця або трансфармаваў у мастацкія вобразы някідкія рэаліі навакольнай прасторы. І на палотнах завіравала калейдаскапічная гульня колераў і формаў, у якой пільнае вока аматара здолела распазнаць і флятылію папяровых караблікаў, і мэндлікі на вясковай сенажаці, і яблыневы сад у начной цішы, і спрытных малявак у рачулцы... Калега С. Грыневіча, старшыня гарадзенскага аддзяленьня Саюзу Беларускіх Мастакоў Сяргей Асапрылка ахарактарызаваў гэтую выставу як „Сучасны авангард у кантэксьце выяўленьня прыродных багацьцяў і папулярызацыі магчымасьцяў радзімы”.\nА вось у верасьні 1995 году ў галерэі „У МАЙСТРА” адбылася супольная выстава Яўгена Адзіночанкі, Ірыны Радкевіч і Аляксандра Сільвановіча пад умоўным дэвізам „Мы знаходзімся ў цэнтры сусьвету”. Што аб’яднала гэтых абсалютна розных паводле тэхнікі выкананьня і эстэтычнай арыентацыі мастакоў? На першы погляд, жывапіс і кераміка — рэчы несумяшчальныя. А гэты вэрнісаж засьведчыў адваротнае, бо самыя сьмелыя і нечаканыя крокі ўзбуджаюць уяўленьне гледача, будуюць ланцужок размаітых асацыяцый. У спантаннасьці й выпадковасьці ёсьць пэўная лёгіка і свая гармонія. Пра гэта маладыя творцы абвясьцілі ў загадзя складзеным маніфэсьце:\nМы знаходзімся ў цэнтры Сусьвету, але зразумець яго, даведацца аб усім, што нас цікавіць, мы ня можам. Аднак, чалавек у большасьці давярае сваёй інтуіцыі, свайму ўнутранаму сьвету. Такім чынам, мы ўяўляем больш багатым вобраз Сусьвету, чым той, пра які мы ведалі.\nРазам з навукай сучаснае мастацтва зьяўляецца носьбітам ведаў аб рэчаіснасьці. Асноўная мэта мастака — узьдзейнічаць на пачуцьці. Мастак выкарыстоўвае ўсё больш сучасныя формы, якія змаглі апярэдзiць тэхналягічны працэс, знайсьці структуру ўзьдзеяньня прасторы, выклікаць аптычны дынамізм. Паверхня карцін набывае структурную значнасьць, вытрымлівае тонкі балянс паміж упарадкаванасьцю і мастацкім хаосам. Праз колер, штрых, знак мастак дакранаецца да сьвету і ў той жа час зьніжае да мінімуму апавядальны характар жывапісу.\nМы набліжаемся да аб’екту нашай увагі, прымаючы ў разьлік мову жывапісу, і нечакана заўважаем жывое імкненьне зьвярнуцца да ўласных культурных каранёў, спробу прааналізаваць сродкі і мэтады творчасьці ды ўзаемаадносіны паміж мастацтвам і рэчаіснасьцю.\n„Трыумвірат” Яўгена, Ірыны й Аляксандра быў у нейкай ступені штучны й эфэмэрны. Ён паўстаў толькі на пэрыяд выставы, пасьля кожны творца працаваў індывідуальна або ўдзельнічаў у іншых суполках.\nБезумоўна, усе вышэйназваныя аўтары вартыя асобнай гутаркі, дый кожны зь іх меў пасьля пэрсанальныя выставы. Таму зьвернемся непасрэдна да творчасьці асобных мастакоў, чые вэрнісажы найбольш запомніліся публіцы і патрапілі ў поле зроку крытыкі. Так, цяперашні старшыня абласнога аддзяленьня Саюзу Беларускіх Мастакоў Сяргей Асапрылка ў траўні-чэрвені 1995 году ў галерэі „У МАЙСТРА” прэзэнтаваў сваю выставу пад назвай „Minimalism”. З аднаго боку такі крок мог падацца дзіўным, бо звычайна тэрмінамі, якія азначаюць пэўную ідэйна-эстэтычную плынь у мастацтве, называюць калектыўныя акцыі, пэрформансы ды іншыя імпрэзы падобнага кшталту. З другога боку, калі фактычна адбылася дэсакралізацыя й прафанацыя традыцыйных паняткаў, калі мы сталі сьведкамі разбурэньня колішняй каштоўнаснай гіерархіі і пераможнага шэсьця постмадэрну, вяртаньне да мінімалізму — гэта індывідуальны пратэст творцы супраць новых формaў татальнасьці і засільля няякаснай маскультуры. Гэтая выстава была якраз візуальным пацьверджаньнем папярэдняе тэзы і лягічным падсумаваньнем творчых пошукаў мастака. С. Асапрылка, які некалі скончыў Беларускую Акадэмію Мастацтваў і не бяз посьпеху прэзэнтаваў свае працы ў Польшчы, Гішпаніі, Францыі, арганічна не ўспрымае камэрцыялізацыю ў сфэры культуры, калі здольныя людзі руйнуюць свой талент, апускаючыся да густаў люмпэнізаванага натоўпу. Мастак акрэсьлівае сваю творчасьць як адлюстраваньне глыбінных перажываньняў, трансфармацыю ўражаньняў і эмоцыяў, як падсьвядомае вяртаньне да вытокаў.\n— Я нарадзіўся ў мястэчку Наваельня Дзятлаўскага раёну, — прызнаўся мастак у інтэрвію, — таму і мінімалізм для мяне — гэта ня толькі карыстаньне мінімальнымі сродкамі мастацкага выяўленьня ці нейкая даніна модзе, а зусім натуральнае імкненьне да першавытокаў, спрадвечных формаў і каштоўнасьцяў. Мажліва, на мяне паўплываў наш вірлівы Нёман... А ўвогуле, мае карціны трэба ўспрымаць чыста асацыятыўна...\nФактычна яно так і адбывалася на самой справе. Удумлівыя й чульлівыя гледачы самі прыдумвалі назвы карцінам і дзяліліся сваімі адкрыцьцямі з аўтарам. Сапраўды, аскетычная й ненавязьлівая колерная гама, безьліч вузкіх і шырокіх ліній, нечаканыя зыгзагі й скрыжаваньні на палотнах С. Асапрылкі супакойвалі, выпраменьвалі саньлівую прахалоду. Хацелася б толькі канчаткова не застыгнуць, застаўшыся сам-насам з карцінамі, дакладна ведаючы, што падсьвядомасьць чалавека даўным-даўно перамагла геамэтрыю Эўкліда.\nДасьведчаныя прыхільнікі выяўленчага мастацтва ўжо звыкліся з заявамі найбольш амбітных творцаў, якія дзеля самарэклямы адмаўляюць эстэтыку мінулага і лічаць толькі сябе самымі сучаснымі й перадавымі. Ня буду сьцьвярджаць, што авангардовыя навацыі сёньня зусім страцілі сэнс, але пасьля ўсіх гэтых „дэструкцыяў і дэканструкцыяў” хочацца пабачыць нешта сапраўды эстэтычна вартаснае. Найперш тое, што адразу ня кідаецца ў вочы, ня кліча займацца сумнеўнай футуралёгіяй, а дапамагае збудаваць масток паміж мінулым і сучаснасьцю. Некаторых мастакоў гэтая сучаснасьць прыгнятае й пужае, таму яны імкнуцца пераадолець бар’ер часу, выйсьці па-за межы акрэсьленага ідэйна-эстэтычнага пэрыяду. Да такіх творцаў належыць гарадзенскі графік Юрый Якавенка, чые пэрсанальныя выставы з посьпехам прайшлі ў Новым замку (1993), галерэі „У МАЙСТРА” (сьнежань 1995), выставачнай зале абласнога аддзяленьня Саюзу Беларускіх Мастакоў (ліпень 1998), а таксама за мяжой.\nЗдаецца, ён абраў вельмі няпросты, нават рызыкоўны шлях — плысьці супраць пануючай плыні, адкінуўшы прэч кан’юнктурныя цытаты і ардынарнае малпаваньне, якое стала атручвае і звужае мастацкую прастору. Ён выбраў уцёкі ў мінулае, каб пераасэнсаваць і адлюстраваць сучаснасьць. Для Юрыя Якавенкі гэтыя ўцёкі — не адмаўленьне ад найноўшых формаў ці звыклае перайманьне. Ягоныя працы зьяўляюцца асноўным спосабам разуменьня сьвету, сьвядома перапрацаванага ў мастацкія вобразы, якія залежаць ад акрэсьленай канкрэтыкі. Знаходзячыся ў гэтым „мінулым”, мастак адчувае сябе ў эпосе першатварэньня і нібыта мае права апавядаць пра паходжаньне і ўладкаваньне сьвету, пра тыя ці іншыя ягоныя элемэнты. Таму ён сьвядома запазычвае асобныя сюжэты, але толькі ў тым выпадку, калі яны атрымліваюць асэнсаванае месца ў сьветаглядзе мастака. Нездарма Юрый Якавенка абраў клясычную тэхніку гравіраваньня (афорт) і зьнешнюю форму, вельмi падобную да клясычных узораў мiнулага. Такім чынам, ён запазычыў досьвед, які быў сканцэнтраваны ў традыцыі старых майстроў.\nРэчаіснасьць часам здаецца куды больш небясьпечнай, чым выдумкі нашых мазгоў. Гэта яшчэ адно тлумачэньне, магчыма, самае важнае, уцёкаў у мінулае, дзе ўсё здаецца чыстым і напоўненым неўсьвядомленымі прадчуваньнямі, дзе рамяство майстра высокакаштоўнае і можа зьяўляцца самамэтай. Няхай гэта — наіўная мара стварыць своеасаблівую сыстэму фантастычных уяўленьняў пра сьвет, але адначасова — амбітная спроба пабудовы свайго космасу, у якім ёсьць аповед пра мінулае і сродак тлумачэньня цяперашняга. І для мастака ўцёкі ў мінулае — дзіўны сон, дзе прысутнічае ўзаемапранікненьне і ўзаемазалежнасьць нерэальнага ды існага.\nУ афортах Юрыя Якавенкі адчуваюцца розныя традыцыі, разам з тым ягоныя працы вабяць строгай мастацкай дысцыплінай і, нягледзячы на зьнешняе падабенства і варыяцыйнасьць, маюць самастойную вобразную каштоўнасьць. Бачна, што мастак у сваіх працах імкнецца спалучыць два аспэкты, якія канкуруюць у гравіраваньні, — тэхнічнае майстэрства і чыстую творчасьць. Ён сьвядома абраў традыцыйныя тэхнікі афорту, памятаючы, што клясычную форму заўсёды можна напоўніць сучасным зьместам.\nДарэчы, графік Юрый Якавенка, нягледзячы на ўдзел у розных калектыўных выставах, зьяўляецца сталым сябрам суполкі „ВЕЖА”, у якую яшчэ ўваходзяць жывапісец Уладзімер Голуб, скульптар Уладзімер Панцялееў і мастачка Валянціна Шоба. Працы сяброў суполкі экспанаваліся ў Вялікай Брытаніі, Галяндыі, Літве, Канадзе, Нямеччыне, ЗША, Расеі, Швэцыі, Японіі ды іншых краінах сьвету. Адметна тое, што „ВЕЖА” не выпрацоўвала нейкай агульнай творчай мэтоды і адмыслова не выступала з маніфэстамі. Гэтых майстроў аб’яднала хутчэй колішняя воданапорная вежа ХІХ стагодзьдзя, дзе знаходзяцца іхныя майстэрні. У 1996 годзе студыя „Белвідэафільм” зьняла стужку пад назвай „Трое ў вежы, ня лічачы ката”, ілюструючы творчую атмасфэру ў старадаўняй вежы. Уладзімер Голуб, які стала „завісае” паміж Вільняй і Горадняй, на жаль ня стаў героем згаданай стужкі. Затое на выдадзеных у 1997 у Беластоку каляровых паштоўках і ў надрукаваным у 1998 годзе ў Горадні каталёгу можна пабачыць некаторыя працы ўсёй суполкі.\nЗгадваючы асобныя акцыі наднёманскіх жывапісцаў, заўважу, што яны заўсёды вылучаліся сваім эстэтычным кансэрватызмам, прэтэнзіямі на даўно страчаны арыстакратызм, вонкавай строгасьцю, а часам неабгрунтаванай сьціпласьцю. У гэтым была пэўная рацыя, бо працы мастакоў — першасная вартасьць, яны самі павінны ўражваць гледача, а не дадатковыя пэрформансы, якія толькі адцягваюць увагу ад сутнаснага. Зазвычай на экспазыцыі ў якасьці музычнага аздабленьня запрашаліся струнныя квартэты з выкананьнем клясычнай музыкі, а напарфумаваныя дамулькі ў стылізаваных сукенках з дэкальтэ і капелюшах разносілі на блішчастых тацах фужэры зь вінцом. Гэта, на думку арганізатараў, павінна нэўтралізоўваць гарачыя эмоцыі. Таму я нават не прыгадаю выставы, якая б адразу пасьля прэзэнтацыі выклікала скандал. Скандалы й шквалы эмоцый былі пасьля зьяўленьня ў прэсе рэцэнзіяў на падобныя акцыі. Рэч у тым, што некаторыя гарадзенскія мастакі, палічыўшы сябе недатыкальнымі геніямі, абураліся, што газэты пра іх ня тое пішуць. Мабыць, гэта і ёсьць тая самая вышэй азначаная інэрцыя правінцыі.\nТым ня менш мастакі з новым імпэтам браліся за пэндзлі ды рыхтаваліся чарговы раз паказаць свае незвычайныя здольнасьці, і — недарэмна. Так, напрыклад, колішні выпускнік Беларускай Акадэміі Мастацтваў Дзьмітры Кузьняцоў выставіў на суд гледача ў красавіку 1996 году ў галерэі „У МАЙСТРА” некалькі сваіх алейных прац пад агульнаю назвай „Мэтамарфозы”. Гэтыя на першы погляд някідкія сьціплыя карціны не разьлічаныя на хуткі эфэкт, яны нібыта з сакрэтам. Дый пры недастатковым асьвятленьні іх цяжка рассакрэціць. (Тут ужо варта было паклапаціцца арганізатарам-галерэйнікам, бо праблемы асьвятленьня актуальныя для многіх выставаў). Тым ня менш выстава Дзьмiтрыя Кузьняцова была дастаткова прадуманая ў канцэптуальным пляне. Аўтар, абраўшы шлях форматворчасьці, дэканструяваў акадэмічную фігуратыўнасьць, адмовіўся ад аб’ёмнага выяўленьня, але не адкінуў традыцыю клясычнага мастацтва. У гэтым — ягоная сьмеласьць, i ў гэтым — ягоная слабасьць. Працы Дзьмітрыя Кузьняцова падкрэсьлена дэкарацыйныя, жыцьцярадасныя і непасрэдныя. Іх можна параўнаць з размалёўкамі разумнага дзіцяці ці са студыямі з колеразнаўства. Такім чынам мастак стварае дзіўны казачны сьвет і абуджае фантазію неспрактыкаваных гледачоў. Хочацца спадзявацца, што пакручасты шлях спалучэньня грэка-рымскага арнамэнту з айчыннай міталёгіяй будзе для Дзьмітрыя Кузьняцова і надалей плённым. Прынамсі, як выстава „Мэтамарфозы”, так і пэрсанальная ў залі абласнога аддзяленьня Саюзу Беларускіх Мастакоў 1998 годзе ў гэтым абнадзеіла.\nВарта адзначыць, што шмат каму з гарадзенскіх жывапісцаў не ўдалося схаваць экстраваганцыю за зьнешне някідкім вобразам сьціплага творцы. Тут можна палемізаваць наконт неадпаведнасьці поглядаў і дэклярацыяў тых ці іншых майстроў зь іхнаю мастацкаю практыкай. Зразумела, што кожны імкнецца паказаць сябе зь як мага „лепшага ракурсу” і патлумачыць свае дасягненьні ў сьвятле асабістага разуменьня й сьветабачаньня. Карацей, мастак схіляе гледача да думкі: „Я хачу, каб ты ўспрымаў мяне і мае творы так, як я хачу!” Але так не бывае. Хоць бы з тае прычыны, што сучаснае выяўленчае мастацтва — рэч асацыяцыйная, і кожны глядач ці крытык мае права на ўласную інтэрпрэтацыю, часам куды больш трапную за дэклярацыі аўтара і ягоных хаўрусьнікаў. Так, напрыклад, у красавіку-траўні 1996 году ў гарадзенскім Новым замку мастак Уладзімер Качан прапанаваў гледачам калекцыю карцін — плён амаль дзесяцігадовай творчай працы. З гэтай экспазыцыі можна было атрымаць найбольш поўнае ўражаньне аб ягоным мастацтве. А гэта ня толькі станкавы жывапіс, але й мазаіка, вітражы, манумэнтальны росьпіс, што сьведчыць аб разнастайнасьці асьпірацыяў Уладзімера Качана. Іншая рэч, калі мастак пачынае філязафаваць па-за межамі сваіх карцін, ці калі ў гэтым яму дапамагаюць сябры зь нейкага Інстытуту Духоўных Ісьцін (IDI). Маю на ўвазе выдадзены да рэтраспэкцыйнай выставы рэклямны праспэкт мастака, дзе тэкст нагадвае моцна перасоленую ежу. Навошта апраўляць карціны мудрагелістым словаблудзтвам, калі яны самі гавораць за сябе? Прэтэнцыёзнасьць заўсёды псуе ўражаньне. У таленце Уладзімера Качана, які віртуозна валодае тэхнікай „паветранага пэндзля”, ніхто ж не сумняваецца. Ён — аўтар шматлікіх партрэтаў гістарычных постацяў: Давыда Гарадзенскага, Стэфана Баторыя, Антонія Тызэнгаўза ды іншых (выстава ў Новым замку, травень 1998), палотнаў зь міталягічнымі і нават эратычнымі сюжэтамі. Дагэтуль згадваецца выстаўленая ў тым самым 1996 годзе ў галерэі „У МАЙСТРА” карціна з выявай агіднай пачвары, якая гвалціць аголеную жанчыну. У пэўным сэнсе У. Качан бярэ на сябе адказны цяжар творцы-філёзафа, не баіцца эксплюатаваць здаўна вядомыя сюжэты, бачыць патаемную сувязь паміж мінулым і сучаснасьцю. Некаторыя ягоныя карціны падаюцца надта змрочнымі і нават дэманічнымі. А хіба ня змрочныя часы мы перажываем? Таму катастрафізм У. Качана — гэта і алюзія на „сучаснае вар’яцтва”, і адмаўленьне адмоўнага, каб у выніку пабачыць жыцьцядайнае сьвятло станоўчага. Застаецца спадзявацца, што сьвятло, якое зыходзіць з аголеных цел на палотнах мастака, будзе заўсёды выклікаць у гледачоў станоўчыя эмоцыі.\nДарэчы, сёньня многія выставы з прэтэнзіяй на эстэтызаваны эратызм успрымаюцца гледачамі з адпаведнай доляй скепсысу або іроніі. Маўляў, мы і ня тое бачылі. Аднак эротыка ў выяўленчым мастацтве заўсёды мела афарбоўку як правакацыйнасьці, так і спэкуляцыйнасьці. З гэтай нагоды варта згадаць супольную выставу мастака Антона Ляшчынскага і фотамайстра Міхала Анішчанкі пад назвай „Мадэль і вобраз”, што праходзіла ў студзені-лютым 1996 году ў той самай галерэі „У МАЙСТРА”. Тады на вэрнісаж сабралося столькі народу, што немагчыма было ўплішчыцца ў памяшканьне. Не абыйшлося і без тэатралізацыі. Наўмысна адключылі сьвятло, каб стварыць атмасфэру загадкавасьці і салодкага прадчуваньня. Маўляў, вось-вось... і вы ўбачыце самое хараство. З магнітафона прагучалі першыя акорды, пачуўся голас мастака Аляксандра Ларыёнава, які прачытаў вершаваную імпрэсію — нешта нетутэйшае, маскоўска-піцерскае пачатку ХХ стагодзьдзя а-ля Восіп Мандэльштам. А пасьля на імправізаванай сцэне ажыла МАДЭЛЬ і выканала самотны танец, быццам эўрытмістка часоў Рудольфа Штэйнэра і Вячаслава Іванава. Калі запалілі сьвятло і ўдалося добра разгледзець працы, стала зразумела, што „мастацтва дзеля мастацтва” яшчэ не памерла, і Апалён працягвае прымаць сьвятарныя ахвяры. Карціны А. Ляшчынскага і фота М. Анішчанкі сапраўды высокапрафэсійныя і „добра зробленыя”. Аднак ВОБРАЗЫ — млявыя прыгажуні, апавітыя ці то рыбацкімі сеткамі, ці то цюльлю, — надта халодныя, быццам выцягнутыя з вады тапельцы, каб абудзіць трапяткое пачуцьцё. Замала ў іх было аўтэнтычнай жаночай жарсьці ды цеплыні. І гэта агульная хвароба цяперашняга постсавецкага мастацтва. А ўжо надыйшоў час, калі трэба пераадолець штучную кулюарнасьць і халодны мэханіцызм. Зрэшты, гэта яшчэ адна тыповая рыса „гарадзенскага фэномэну” — напорыстая экстравагантнасьць, зацугляная самім аўтарам, які баіцца, што ягоныя творы зразумеюць ня так, як ён жадае.\nА вось жывапісец Пётра Янушкевіч вырашыў абыйсьціся без пэрформансаў і куртуазнасьці, экспануючы ў лістападзе 1996 году „У МАЙСТРА” ня менш экстравагантныя карціны. Выстава пакінула дваістае ўражаньне, бо адвечная тэма барацьбы дабра і зла, якую актуалізаваў на сваіх палотнах мастак, адначасова ўзбуджае і супакойвае. Гэткае балянсаваньне на вастрыі ляза даволі небясьпечнае й рызыкоўнае, як Бальмонтава фраза „Я люблю цябе, д’ябал, я люблю цябе, Бог...”. Тым ня менш, яно правакуе гледача ды не пакідае абыякавым. Карціны, ад стылізаваных пад старажытны іконапіс да нацюрмортаў, уключаючы „ўдарны трыптых” у цэнтры экспазыцыі, былі спалучаныя ў адзіны ланцужок ня толькі тэматычна, але і паводле калярыту, што надало выставе кампазыцыйную цэльнасьць. Найбольш спрэчак выклікала найвялікшае палатно — „Апошняя тайна”, ацэненае галерэйнікамі ў 28 450 даляраў (!). Агаломшыў ня толькі кошт (ён для мясцовага аматара выяўленчага мастацтва проста нерэальны), але і сымбалісцкая фатальнасьць карціны: раскрыжаваны Хрыстос, Сьмерць з акрываўленай касой, зеўраньне чорнай адтуліны нябыту... Мастак патлумачыў, што „кусучыя” кошты на некаторыя карціны пастаўленыя ня дзеля „прыколу” ці самарэклямы, проста яны не прадаюцца, бо яму шкада зь імі разьвітвацца. Ён, як і кожны сучасны творца, знаходзіцца на раздарожжы, павінен сутнасна вызначыцца і вырашыць для сябе галоўнае пытаньне: як быць далей?\nВобразна-стылёвыя пошукі гарадзенскіх мастакоў у 1990-х, вядома, не абмяжоўваліся адно фармальнымі экспэрымэнтамі ці адлюстраваньнем асабістых перажываньняў, ня зьвязаных з навакольнай рэчаіснасьцю. Эстэтычны кансэрватызм, індыфэрэнтнасьць адносна сацыяльнай праблематыкі, імкненьне займацца „мастацтвам дзеля мастацтва” не перашкодзілі вышэйназваным творцам стаць адной з праяваў „гарадзенскага фэномэну”. Шматлікая група майстроў на працягу апошняга дзесяцігодзьдзя плённа распрацоўвала нацыянальна-адраджэнскую тэматыку, iмкнулася стварыць непаўторны вобраз Горадні як былой рэзыдэнцыі каралёў Рэчы Паспалітай і як найбольш эўрапейскага гораду Беларусі, што неафіцыйна займеў тытул „Маленькага Парыжу”. Гэта жывапісныя краявіды Уладзімера Кіслага й Алеся Сурава, Сяргея Цыбізава й Валерыя Малочкі, Вацлава Рамашкі й Валерыя Стратовіча, скульптура Уладзімера Панцялеева й мастацкае кавальства Юрася Мацко, працы іншых аўтараў. Пра некаторых зь іх і пойдзе гаворка ніжэй.\nНе сакрэт, што атмасфэру загадкавасьці Горадні стварае больш-менш аўтэнтычная архітэктура, гістарычныя помнікі далёкай і блізкай мінуўшчыны. Менавіта яны дамінуюць на палотнах Сяргея Цыбізава, чыя першая пэрсанальная выстава адбылася ў траўні 1995 г. у галерэі „У МАЙСТРА”. С. Цыбізаў не карэнны гарадзенец, але гэты цудоўны горад стаў для яго настолькі блізкім і родным, што сваю бясконцую любоў мастак пераліў на палотны. Гарадзенскія краявіды С. Цыбізава — гэта не кан’юнктурнае мастацтва, а павеў цеплыні, шчырасьці й непасрэднасьці, што ўвасобіліся ў мастацкія вобразы дзякуючы карпатлівай працы і назіральнасьці майстра. Прыемнае ўражаньне з тамтэйшай прэзэнтацыі пакінула і жаночае трыё, якое грала музыку XVIII-XIX стагодзьдзяў. Клясычныя мэлёдыі ўзмацнялі эфэкт узьдзеяньня карцін на гледачоў. Здавалася, што ўнутраная музыка архітэктуры пераадольвае каменную абалонку і матэрыялізуецца ў экспрэсіўных пасажах скрыпак і віялянчэлі.\nНеад’емнаю часткай мастацкага жыцьця Горадні зьяўляецца і творчасьць скандальна вядомага „рыцара адраджэнскай тэматыкі” Алеся Сурава, супраць якога ў 1999 годзе ўлады ўзбудзілі крымінальную справу за выданьне брашуры „Карыкатуры ў ПАГОНЮ”. Крымінальная справа з трэскам правалілася, але ўлады адпомсьцілі бясстрашнаму мастаку ануляцыяй права на льготную аплату майстэрні ды судом, які ўрэшце пастанавіў пазбавіць А. Сурава гэтай майстэрні ды наклаў на яго вялізны штраф. Аднак мастак не скарыўся і дагэтуль працуе ў розных напрамках, шукаючы новыя сродкі і формы экспрэсіі. Кожная выстава зь ягоным удзелам зьдзіўляе сваёй нязвыкласьцю і тэматычнай разнастайнасьцю, пачынаючы ад супольных з Уладзімерам Кіслым і заканчваючы акцыямі з Вацлавам Рамашкам, Валерыем Стратовічам і Антонам Ляшчынскім. Хацелася б спыніцца на ягонай пэрсанальнай выставе „Сны пра Лацінскую Амэрыку”, што адбылася ў лютым 1996 году „У МАЙСТРА”. Тады калегі жартавалі, маўляў, Алесь забыўся на родныя краявіды і пайшоў заваёўваць Лацінскую Амэрыку. Гэта зусім не азначала, што „першы сэньёр галерэйнае фіесты” адмовіўся ад усяго нацыянальнага і ў пошуках золата паплыў нанава адкрываць землі інкаў і ацтэкаў. Хутчэй наадварот, тонка адчуваючы разбуральныя тэндэнцыі ў нашым грамадзтве, вырашыў далікатна й прыгожа нагадаць пра незайздроснае існаваньне жыхароў рэзэрвацыі, каб гледачам падумалася: „Няўжо нас, беларусаў, чакае падобны лёс на ўласнай зямлі?”\nАднак Алеся Сурава і ягоных сяброў не залічыш у пэсымісты. На прэзэнтацыі ў галерэі дужыя хлопцы ў самбрэра выдатна павесялілі публіку, частуючы „тэкілай” мясцовай выганкі, „мэксыканскімі кактусамі” — агуркамі гарадзенскага пасолу — і традыцыйнымі бутэрбродамі — хлебам з салам. Мала хто здолеў адмовіцца ад пачастункаў „індзейцаў-беларусаў”. У прыватнай гутарцы Алесь Сураў прызнаўся:\n— Мае працы нараджаліся пасьля доўгіх пошукаў, і я задаволены, што яны былі плённыя і прынесьлі радасьць гледачам. Зь першай выставы „У МАЙСТРА” ў 1994 было прададзена сем маіх карцін. Здаецца, гэта рэкорд галерэі, бо я яшчэ ня чуў, каб хто з мастакоў, што выстаўляліся тут, прадалі столькі працаў. Гэта цешыць і акрыляе, прымушае йсьці далей.\nЦікава тое, што ўся калекцыя карцін з сэрыі „Сны пра Лацінскую Амэрыку” была даволі хутка раскупленая, аўтару нават даводзілася рабіць шмат копій, каб задаволіць запатрабаваньні аматараў гэткага жывапісу.\nУ кастрычніку 1996 году, пасьля доўгіх тэхнічных замінак пад скляпеньнямі „крывой афіцыны” (будынак XVIII ст.) адкрылася галерэя „ТЫЗЕНГАЎЗ”. На прэзэнтацыі прамоўцы на чале з старшынёю гарвыканкаму шмат казалі пра разьвіцьцё і пэрспэктывы выяўленчага мастацтва ў Горадні. Але тое самае можна было пачуць некалі на адкрыцьці галерэі „Мадэрн-арт” і „Гранд-залы”, якія ціхенька адыйшлі ў нябыт з прычыны фінансавай немэтазгоднасьці... А адкрылася новая галерэя выставай „Сон травы” Аляксандра Ларыёнава, вядомага сваёй прыхільнасьцю да пэйзажыстыкі і флярыстыкі. Аўтар (ён таксама і артыстычны дырэктар галерэі) прадставіў на экспазыцыі дыхтоўныя працы з акуратна выпісанымі сьцяблінкамі, кветачкамі й дрэўцамі, якія упрыгожылі б любы інтэр’ер. Іншая рэч, што гэткія працы бянтэжаць амбітных мастакоў, якія спрабуюць у сваёй творчасьці разьвязаць больш значныя эстэтычныя праблемы. Але і сама па сабе „прыгажосьць дзеля прыгажосьці” таксама мае права на існаваньне, бо яе першасная функцыя чыста дэкарацыйная. Гэткія карціны пакліканыя ствараць сэнтымэнтальна-мэлянхалічны настрой, супакойваць, быць зьнешне ненавязьлівай аздобай правінцыйнага дабрабыту. Нездарма ж выстава і называлася — „Сон травы”.\nЗь цягам часу адкрыцьцё вэрнісажаў у галерэі „ТЫЗЕНГАЎЗ” стала добрай традыцыяй і нагодай для збору гарадзенскага бамонду. Вось і чарговая пэрсанальная выстава Алеся Сурава пад назвай „Фрагмэнты”, што прэзэнтавалася ў сакавіку 1997 году, сабрала, як заўсёды, шмат прыхільнікаў ягонага таленту. Рэч у тым, што А. Сураў чарговы раз зьдзівіў прысутных, выставіўшы працы, якія разбурылі традыцыйнае ўяўленьне пра яго як мастака-рэаліста. Аўтар спалучыў геамэтрычны жывапіс у стылі маладога Пікаса з каляжамі і кампазыцыямі з прыродных матэрыялаў: дрэва, каменчыкаў, мэталу, паточаных жучком дошак і г.д. На карцінах дамінавалі чыстыя яркія колеры (як у фавістаў пачатку ХХ стагодзьдзя), а вобразы нагадвалі наскальныя малюнкі першабытных людзей. Праз год, у ліпені 1998 году, у гэтай самай галерэі Алесь Сураў разам з калегам і сябрам Вацлавам Рамашкам запрэзэнтаваў новыя працы. Супольную выставу мастакі назвалі проста й рамантычна — „Вандроўка”. Нездарма на экспазыцыі панавалі краявіды родных мясьцінаў — плён шматлікіх вандровак Вацлава й Алеся па Беларусі. Аднак айчынныя краявіды кожны зь іх увасобіў на палотнах па-свойму. У пэўным сэнсе сябры па жыцьці — у мастацкай творчасьці антаганісты, нягледзячы на супольную эксплюатацыю адолькавых жанраў і сюжэтаў. Мабыць, мастакоў лучыць не адрозная зьнешняя манера выкананьня, ці хутчэй ідэйна-эстэтычная пастава, а менавіта беларускасьць. Вельмі ўдала ахарактарызавала карціны з гэтае выставы ў артыкуле „Вандроўка поруч з мастакамі” журналістка Алена Сіневіч. Дазволю сабе працытаваць значны кавалак рэцэнзіі, бо ў ім найбольш трапна апісваюцца працы жывапісцаў-стваральнікаў „Вандроўкі”.\nВацлаў Рамашка паказаў сэрыю лірычных пэйзажаў. Асноўнымі героямі ягоных палотнаў сталі „падсьлепаватыя” хаткі, якія амаль што зрасьліся зь зямлёй і травой на ўлоньні буйнай зеляніны. Здаецца, яшчэ трошкі — і яны зусім зьнікнуць, саступяць месца вечнай натуры. З вокнаў прарастуць кветкі, а плот зьнікне за маладымі дрэвамі.\nПрамяністы поўдзень і вечар набывае ў Вацлава Рамашкі своеасаблівы калярыт. Пяшчотныя пастэльныя фарбы бачыць мастак і ў яркіх сонечных бліках, і ў сьвежых квяцістых букетах. Тонкі мастацкі густ зрабіў усю сэрыю элегантна-стрыманай.\nА Алесь Сураў паціху набывае славу эпатажнага мастака. Ягоны ўжо вядомы шырокі мазок стварае ўражаньне хаатычнага нагрувашчваньня фарбавых плямаў у рамцы. Аднак пры наяўнасьці хоць невялічкай долі фантазіі гледачу адкрываюцца дзіўныя карціны. Дый сам аўтар раіць глядзець на свае творы з „прыхмурэньнем вока”. Усе беларускія краявіды Алеся Сурава, бачаныя ім падчас вандровак ад Гарадзенскай пушчы да Бранскіх лясоў і ад азёраў Віцебшчыны да палескіх балацін, маюць пэўны налёт экзотыкі. Буйнае ўяўленьне творцы згушчвае фарбы — і зьяўляецца фантастычна-лілёвая ноч, зялёнае неба і бурштынавы пясок. Пустэча з тутэйшай добравядомай сасной больш падобна на субтрапічную савану. А зімовая бязьмежная iмгла амаль не адрозьніваецца ад пустыннага ляндшафту дзе-небудзь у экватарыяльнай Афрыцы.\nМастак не абмяжоўваецца местачковымі „бярозкамі-сасонкамі”, а запрашае ў сваю майстэрню ўсе кліматычныя паясы, а, магчыма, і іншаплянэтныя краявіды. Аднак у барвовай, амаль марсіянскай глебе лёгка пазнаецца беларуская паша.\nНаогул, зямля на карцінах Сурава выглядае нейкай пусткай, а на ўзараным полі ня ўбачыш руні. Адзіная жывая істота пасярод пустых палёў — маленькі чалавечак, абрысы якога ўгадваюцца ў прыцемках ці каляровай кропельцы. Ён падобны хутчэй на селяніна, бо трывала стаіць на зямлі, ён, здаецца, прарос зь яе, нібы адзіны, але вельмі важны парастак. Магчыма, менавіта ён хутка ажывіць мёртвую пашу.\nЯк бы там ні было, але папулярныя ва ўсе часы пэйзаж і нацюрморт знайшлі сталую прапіску ў галерэі „ТЫЗЕНГАЎЗ”, пра што сьведчылі выставы акварэляў Валерыя Шылы (верасень 1997), цыклу жывапісных палотнаў „Толькі ў сэрцы трывожным пачую...” Валерыя Малочкі (травень-чэрвень 1998), фотавыстава Міхала Анішчанкі „Маё зачараваньне” (чэрвень-ліпень 1997). Крыніцай творчай інсьпірацыі для двух апошніх аўтараў зноў-ткі стаў родны горад ва ўсёй сваёй аголенай прыгажосьці. Але праходзілі таксама вэрнісажы, якія ня ўпісваліся ў магістральны накірунак згаданай галерэі. Гэта крыху іранічная, крыху казачна-мультыплікацыйная выстава жывапісу Сяргея Кірко „Карцінкі для Марынкі” (красавік-травень 1997) і экспазыцыя мастацкага кавальства Юрася Мацко „Крыж Беларускі” (студзень 1998). Выбітны майстар-каваль — ледзь не адзіны ў сваім жанры прафэсійны мастак у Горадні. Плён ягонай працы можна сузіраць на шматлікіх аб’ектах, у тым ліку помніках архітэктуры. Гэта і флюгер на пажарнай вежы, і крыжы на колішнім базыльянскім кляштары, шыльда і краты на Доме Рамёстваў, краты, парэнчы і шыльда галерэі „ТЫЗЕНГАЎЗ”, дзьверы галоўнага ўваходу ў фарны касьцёл і ліхтары абапал іх, шэраг агароджаў, бальконаў, дэкарацыйна-ўжытковых рэчаў для інтэр’ераў і прыватных збудаваньняў і г.д. Праўда, творчая біяграфія каваля Юрася Мацко гэтаксама не бясхмарная, як і ў вышэй згаданага жывапісца Алеся Сурава, бо і яму даводзілася неаднаразова ўступаць у канфлікт з уладамі. Вось што сказаў у інтэрвію карэспандэнту газэты „Пагоня” сам мастак:\n— Бывае, у мастацтва ўмешваецца палітыка, накіраваная супраць адраджэньня нашай нацыі. Да 500-годзьдзя атрыманьня горадам Магдэбургскага права я меў заказ на флюгер з выявай гербу Горадні для шпіля Новага замку. Толькі мы зьбіраліся зьняць адтуль зорку, прайшоў рэфэрэндум. Тыя самыя людзі, якія раней дазволілі замену, адразу ж і забаранілі. Яны рэзка мяняюць свае перакананьні, круцяцца, як той флюгер, куды вецер падзьме.\nТакім чынам, на шпілі Новага замку ў горадзе над Нёманам замест спрадвечнага гербу з выявай Аленя Сьвятога Губэрта дагэтуль красуе нягеглая пэнтаграма.\nКожная неардынарная зьява ў культурным жыцьці Гарадзеншчыны (дый, зрэшты, і ўсёй Беларусі) набывае неадназначны розгалас як у сродках масавай інфармацыі, так і ў літаратурна-мастацкіх колах. Вось ужо больш за дзесяцігодзьдзе выклікае шмат спрэчак творчасьць вядомага гарадзенскага скульптара, акадэміка Беларускай Акадэміі Выяўленчага Мастацтва Уладзімера Панцялеева, які таксама спрычыніўся да ўпрыгожаньня наднёманскага краю. У. Панцялееў — аўтар значных мастацкіх аб’ектаў, добра вядомых кожнаму аматару-краязнаўцу: надмагільля Марыі Апанасаўны Багдановіч (маці паэта) на Старых могілках у Горадні (1991), мэмарыяльнай шыльды прафэсару Міхасю Ткачову (1993), мэмарыяльнай шыльды ў гонар 200-годзьдзя паўстаньня пад кіраўніцтвам Тадэвуша Касьцюшкі (1994), мэмарыяльнай шыльды паўстанцам 1863 году (1996), надмагільля Алаізы Пашкевіч (Цёткі) у вёсцы Стары Двор Шчучынскага раёну (1996). Дыплёмная праца Уладзімера — помнік Міколу Гусоўскаму — зараз упрыгожвае унівэрсытэцкі гарадок Белдзяржунівэрсытэту ў Менску. Аўтар неаднаразова сьцьвярджаў, што беларуская тэматыка ў ягонай творчасьці зьяўляецца асноўнай, нягледзячы на даволі шырокі спэктар ягоных мастацкіх зацікаўленьняў. У адным з інтэрвію скульптар прызнаўся:\n— Я ніколі не працаваў, як казалі раней, „для народу”, ня маю такога жаданьня — дагадзіць усёй масе. Калі нешта з маіх работ па-сапраўднаму спадабаецца аднаму-двум чалавекам — ужо добра. А самы для мяне верны паказчык творчага росту — гэта калі работу пахваліць паважаны табой калега, вось гэта посьпех. Тады і вырастаюць крылы. (...) Былі часы, калі мастакі расьпісвалі на розныя лады БАМ, камсамольцаў, віетнамскіх байцоў і барацьбу за мір. Усе гэтыя ленініяны — шкурніцтва і больш нічога. Савіцкі вырас на гэтай ідэйнасьці — і цяпер паласуе тэму Чарнобылю. А што зроблена ім ад душы — так ніхто і ня ўбачыў. Мне пашанцавала — я фармаваўся ў той час, калі людзі ўжо бачылі, хто ёсьць хто. Гэта была другая палова 80-х — самы пік нацыянальнага адраджэньня.\nАднак і ў бок самога У. Панцялеева падалі крытычныя заўвагі. Так, напрыклад, крытыкавалі помнік па магіле маці Максіма Багдановіча, нават абвінавацілі ў зьдзеку з хрысьціянскае сымболікі. Але мала хто ведае, што гэты помнік, між іншым, вытрымаў, калі падчас моцнай буры на яго звалілася вялізнае дрэва. А суседнія помнікі паразьбіваліся...\nУвогуле, творчасьць У. Панцялеева даволі рознабаковая, як паводле выкарыстаньня матэрыялу (бронза, граніт, мармур, дрэва), так і ў тэматычным пляне. Гэта яшчэ раз пацьвердзіла выстава ў галерэі гарадзенскага абласнога аддзяленьня Саюзу Беларускіх Мастакоў „ВЕЖА-2000”, дзе скульптар разам зь сябрамі па творчай суполцы прадставіў працы, створаныя за апошнія два гады. Мастака найперш натхняюць родныя краявіды („Ля возера”, „Паляваньне на вялікай вадзе”) і далікатнае жаночае цела („Сядзячая”, „Мадэль”), але часам ён схільны і да філязафічнай рэфлексіі („Млечны шлях”, „Подых сівых стагодзьдзяў”).\nСвоеасаблівым падсумаваньнем дасягнутага сталася супольная выстава гарадзенскіх мастакоў „ФЭСТ-2000”. Яна засьведчыла, што тэндэнцыі разьвіцьця выяўленчага мастацтва ў Горадні, якія выявіліся напоўніцу на працягу апошняе дэкады ХХ стагодзьдзя знойдуць упэўнена свой працяг у новым ХХІ стагодзьдзі. Хочацца верыць, што бальшыня творцаў удала пераадолее інэрцыю правінцыі ды бар’ер часу, каб зноўку дарыць чалавецтву прыгажосьць.


Лета ў рыцарскіх латах | zviazda.by\nХатняя старонка » Калейдаскоп » Грамадства » Лета ў рыцарскіх латах\nЛета ў рыцарскіх латах\nКожны рыцарскі фэст, які праходзіць у нашай краіне, мае сваю адметнасць найперш у гістарычнасці самога месца правядзення. Старажытны ўзгорысты Мсціслаў здабываў сваю славу пачынаючы ад ХІІ стагоддзя. І менавіта на самым старажытным месцы "беларускага Суздаля" (гэтак часам называюць гэты горад храмаў і манастыроў) — на Замкавай гары — адбываюцца штогадовыя рыцарскія фэсты.\nСёлета на гэты найбуйнейшы на Магілёўшчыне\nрыцарскі фэст прыехалі не толькі айчынныя прыхільнікі сярэднявечнай культуры, але і рыцары з клубаў гістарычнай рэканструкцыі суседніх Расіі, Украіны, Польшчы і нават Францыі. Грымелі даспехі, пранізліва ржалі коні, ляцелі вострыя стрэлы, гучала старажытная музыка, віраваў горад майстроў. Мсціслаўцы чарговы раз ганарыліся сваім Мсціславам — яго сённяшнім і мінулым, якое вяртаецца сюды штогод дзякуючы гэткім гучным і маляўнічым падзеям.\nАсаблівасцю сёлетняга фэсту ваяроў у латах сталі, на маю думку, не "забегі прусакоў", не бугурты і не сярэднявечныя танцы. А... жанчына ў рыцарскіх даспехах — Галіна Лабанава, пенсіянерка з вёскі Азярышча Дарагабужскага раёна Смаленскай вобласці (на фота). Гэтая расіянка, медык па прафесіі, некалі далучылася да ўдзельнікаў клуба "Варта", у якім аб'ядналіся па інтарэсах яе аднавяскоўцы — механізатары, вадзіцелі, жывёлаводы. Дапамагала ім рыхтаваць адзенне, а потым і сама ўзяла ў рукі меч, апранула на сябе больш як 20-кілаграмовую кальчугу, шлем і латы.\nШто ж, не перавяліся яшчэ ваяўнічыя жанчыны-абаронцы, якія змагаюцца за гонар і традыцыі сваёй зямлі!\n14:55 Байдэн правядзе асобную прэс-канферэнцыю пасля сустрэчы з Пуціным\n5576 Топ-9 мясцін Беларусі, дзе адбываліся літаратурныя сюжэты, альбо Як апынуцца ў кнізе?\n4548 Як у адным з самых аддаленых раёнаў краіны ратуюць вёскі ад запусцення\n3821 «Вытокі» яркага лета знайшлі ў Оршы\n3719 Інструкцыя па выкарыстанні самога сябе. Чаму пры самавызначэнні не варта марнаваць час на дасягненне чужых мэт?\n3230 Клубніцы і чарэшня — шукаем, дзе танней\n3008 У Любанскі раён прыедзе прыкладна каля дзвюх тысяч навасёлаў\n2731 На што звяртаць увагу бацькам падчас летняга адпачынку дзяцей\n2702 «Вытокі» любові да сваёй гісторыі пачынаюцца ў Кобрыне\n2280 Крадуць... лес\n2106 Станьце дзіцяці прыкладам. Падборка трагічнай неасцярожнасці


Як улады змагаюцца з пратэстамі: прыбраць раздражняльнік і спусціць справу на тармазах | Новы Час\nЛакальныя, дапалітычныя пратэсты ў Беларусі, насуперак стэрэатыпам, як правіла, дасягаюць поспеху. Улады дазваляюць выпусціць пар, а затым, па магчымасці, выдаляюць раздражняльны фактар. За рэдкім выключэннем апазіцыя не паспявае выкарыстоўваць пратэсты для рэкрутавання сваіх прыхільнікаў.\nПрактыка паказвае, што аўтарытарны беларускі рэжым парой падыходзіць да працы з пратэстамі даволі рацыянальна і можа ісці насустрач пратэстоўцам — калі яны ўспрымаюцца як частка карыснага электарату. Ці, па меншай меры, не шкоднага, не апазіцыйнага.\nВысокае начальства аддае перавагу прыбіранню раздражняльнікаў\nКалі рэгіянальны пратэст набывае грамадскі рэзананс, ён трапляе на асаблівы кантроль, і ўжо не мясцовы, а мінскае начальства вырашае, як лепш разруліць сітуацыю.\nТак было з галадоўкамі пратэсту працаўнікоў, якім затрымлівалі зарплату або з тымі, з якімі неяк асабліва несправядліва абыходзіліся. Вельмі часта вынік для пратэстуючых быў пазітыўным (у навінавых архівах гэта не адзінкавыя гісторыі).\nАктывісткі ініцыятывы «Маці 328» не адразу, але ўсё ж дамагліся перагляду «антынаркатычнага» артыкула 328 Крымінальнага кодэкса ў плане зніжэння на два гады ніжняй мяжы пакаранняў.\nНават у Мінску, калі ішла барацьба супраць зносу будынкаў у раёне Асмалоўкі або ўшчыльняючымі забудовамі (апошні выпадак — у Першамайскім раёне), упартасць пратэстуючых узнагароджваецца калі не поўнай перамогай, то нейкім адступленнем уладаў.\nУласна, таму адзначаны нядаўна поспехам паўтарагадовы пратэст у Брэсце супраць будаўніцтва акумулятарнага завода (будаўніцтва спынена, пытаннем занялася Генпракуратура, шэраг службовых асоб змешчаны пад варту па падазрэнні ў карупцыі) не варта лічыць чымсці з шэрагу прэч выходзячых.\nКіруючы рэжым у гэтым і ў падобных яму выпадках чакае, ацэньвае упартасць пратэстуючых, стараецца разбурыць паміж імі гарызантальныя сувязі і салідарнасць, выдаліць з працэсу медыйных персон і людзей з апазіцыйных структур.\nАле як толькі ацэнка сітуацыі перамяшчаецца з мясцовага на нацыянальны ўзровень, то начальнікі амаль заўсёды прыходзяць да высновы, што неабходна прыбраць раздражняльнік і спусціць справу на тармазах.\nДарэчы, прыбраць раздражняльнік — гэта зусім не азначае цалкам задаволіць патрабаванні пратэстуючых. Так, напрыклад, у гісторыі з «антыдармаедскім» дэкрэтам № 3 вынікам стала не адмена нарматыўнага акту, а яго неаднаразовае перапісванне з тым, каб звузіць групу тых, на кім ён адбіваецца негатыўна.\nУ дзеючым варыянце гэта ўжо не паўмільёна незанятых у эканоміцы Беларусі, а ўсяго толькі сотні ўладальнікаў кватэр, якія не маюць афіцыйнага месца працы і не падпадаюць пад ільготы. Вось ім даводзіцца з красавіка 2019 года плаціць за камунальныя паслугі больш. Аднак гэта не катастрафічныя сумы, і на «антыдармаедскія» маршы гэтыя людзі, хутчэй за ўсё, ужо не выйдуць.\nКалі справа пахне палітыкай\nЗусім інакш ўлады ставяцца да пратэстаў, якія ладзяць палітычныя структуры або прафсаюзы. Гэтыя інстытуты могуць прафесійна прадстаўляць інтарэсы пэўных груп, прабіваюцца ў парадак дня СМІ і ў працэсе супрацьстаяння з уладай натуральным чынам рэкрутуюць ў свой склад новых сяброў.\nБольш за тое, падчас электаральных кампаній такія структуры могуць выкарыстоўваць мясцовыя праблемы і любыя падставы для незадаволенасці, каб нагадаць пра сваё існаванне, набраць палітычныя пункты.\nВа ўмовах шматгадовай адсутнасці канкурэнтных выбараў у Беларусі партыі і прафсаюзы наўрад ці змогуць пераламаць палітычную сітуацыю, нават калі ўдасца акумуляваць усю энергію лакальных пратэстаў.\nАднак тыя органы, што стаяць на ахове статус-кво не схільныя эксперыментаваць і ліберальнічаць. Хутчэй наадварот, яны павінны ўвесь час дэманстраваць пераадоленне пагроз і замахаў на стабільнасць.\nМенавіта таму кіруючы рэжым цалкам свядома прыгнятае развіццё падобных працэсаў: актывістаў на месцах могуць запалохваць, звальняць з працы; пераследуюцца лідэры незалежных прафсаюзаў; уводзіцца плата за правядзенне масавых мерапрыемстваў, новыя партыі не могуць дамагчыся афіцыйнай рэгістрацыі і г.д.\nЦі здабывае ўлада выгаду ад прыгнёту палітычнай актыўнасці ў краіне? Гэта дыскусійнае пытанне. Дзесяцігоддзі развіцця персаналістычнага аўтарытарнага рэжыму і ў Беларусі, і ў іншых краінах з гібрыднай палітычнай сістэмай у рэшце рэшт прыводзяць да таго, што любое маштабнае грамадскае дзейства ператвараецца ў плебісцыт па даверы / недаверы вярхоўнаму кіраўніку, становіцца палітыкай.\nНа далёкіх подступах да ператварэння лакальнай незадаволенасці ў палітычны пратэст Адміністрацыя прэзідэнта вымушана прымаць бой, не маючы рэальных саюзнікаў.\nЗвярніце ўвагу, што гасіць незадаволенасць ездзіць асабіста кіраўнік Адміністрацыі прэзідэнта Наталля Качанава, а не кіраўнікі прапрэзідэнцкіх арганізацый, такіх як «Белая Русь», Беларускі рэспубліканскі саюз моладзі або Федэрацыя прафсаюзаў Беларусі.\nСправа ў тым, што ў Беларусі ўся палітыка цяпер выключна палацавая, не выходзіць за рамкі Адміністрацыі прэзідэнта, а адзіны палітык — Аляксандр Лукашэнка, важныя дзяржаўныя рашэнні прымае ён асабіста. У выніку прасіць прабачэння за несправядлівасці ў той ці іншай форме вымушаныя ці сам кіраўнік дзяржавы, або яго правая рука — кіраўнік Адміністрацыі прэзідэнта (успомнім, як Качанава ездзіла ў Магілёў прасіць прабачэння перад цыганамі за дзеянні міліцыі).\nКіраўніку дзяржавы зручна выступаць трацейскім суддзёй\nПры рацыяналізацыі прынятых у адказ на лакальныя пратэсты рашэнняў ёсць вялікая спакуса ўбачыць мэту ўладаў у зніжэнні мабілізацыйнага патэнцыялу апазіцыі напярэдадні парламенцкіх і прэзідэнцкіх выбараў.\nЦалкам магчыма, што пасля прыняцця рашэння гэта сапраўды разглядаецца ва ўладных кабінетах у якасці аднаго з плюсаў. Маўляў, вось старшыня руху «За свабоду» Юрась Губарэвіч дамогся перагляду скандальнага праекта ушчыльняльнай забудовы на тэрыторыі сваёй будучыні выбарчай акругі — і цяпер гэтаму апазіцыянеру будзе складаней збіраць подпісы за вылучэнне кандыдатам у дэпутаты: жыхароў раёна дэмабілізуюць, з іх цяжэй будзе зрабіць групу падтрымкі.\nАднак, хутчэй за ўсё, пры прыняцці рашэння асноўны матыў быў у іншым. Працяглая барацьба з лакальнай несправядлівасцю воляй-няволяй залучае ў працэс ядра электарату дзеючага кіраўніка дзяржавы, схільнага ў такіх сітуацыях апеляваць да яго. У выніку яны на практыцы правяраюць сваю веру ў «добрага цара» і «дрэнных баяр».\nАкрамя таго, лакальная праблема даволі часта закранае інтарэсы людзей сістэмных, лаяльных уладзе, але воляю выпадку пражываюць, напрыклад, у месцах ушчыльняльнай забудовы або, горш таго, зносу дамоў.\nЯны дакладна не з’яўляюцца ідэалагічнымі праціўнікамі кіруючага рэжыму, часам у іх ёсць сувязі на розных узроўнях кіруючай бюракратыі, і па сваіх каналах часам яны дамагаюцца перагляду ўжо, здавалася б, непазбежнага рашэння. Грамадскі рэзананс і кулуарнае лабіяванне пытання дапаўняюць адзін аднаго, хоць і рэдка прама змешваюцца.\nУ гэтай канкурэнтнай барацьбе груп інтарэсаў ні аднаму з бакоў перамога не гарантаваная. Аднак кіраўніку дзяржавы зручней іншых у Беларусі выступаць над лакальным канфліктам, уяўляцца не ўдзельнікам спрэчкі (хоць мы памятаем, хто прызначае прэзідэнцкую вертыкаль на месцах), а тым, хто можа гэта спрэчка рассудзіць.\nЛепш, вядома, не ствараць раздражняльных падстаў, пра гэта раз за разам кіраўнік дзяржавы просіць пры размове з новапрызначанымі чыноўнікамі, але ў рэальнасці без канфліктаў не абыходзіцца.\nТакім чынам, застаецца не даць ім разгарэцца з лакальных ў глабальныя, набыць палітычную афарбоўку.\nПакуль уладам гэта ўдаецца.


Таццяна Караткевіч у Віленскай гімназіі імя Францыска Скарыны — Гавары Праўду\nПадчас сустрэчы Таццяна Караткевіч падкрэсліла: «Найперш, хачу падзякваць усяму калетктыву гімназіі за такую цеплую і шчырую сустрэчу. Таксма вельмі добра, што беларуская амбасада ў Літве і міністэрства адукацыі падтрымліваюць беларускую гімназію. Гэта вельмі добры прыклад, калі намаганні настаўнікаў і адміністрацыі гімназіі адукоўваць дзцей па-беларуску маюць падтрымку дзяржавы. Такую падтрымку трэба пашыраць, як за межамі Беларусі, так і ўнутры краіны. Настаўнікі гімназіі вельмі шкадавалі, што ў самой Беларусі ідзе скарачэнне адукацыі па-беларуску. Нам патрэбна больш адукацыі на роднай мове. Агульнымі намаганнямі — бацькоў, настаўнікаў і дзяржавы — мы паступова вернем беларускую мову ў адукацыю і жыццё беларусаў.»


Амбасадар КНР і віцэ-прэм’ер суцяшаюць беларусаў\n02 сакавік 2012, 18:50\nВысечка парку пад гасьцініцу «Пэкін».\nПадчас прэзэнтацыі адмысловых нумароў часопісаў «Беларусь» і «Кітай», прысьвечаных 20-годзьдзю ўсталяваньня дыпляматычных адносінаў паміж Кітайскай Народнай Рэспублікай і Рэспублікай Беларусь, надзвычайны і паўнамоцны пасол КНР у Беларусі Гун Цзяньвэй пракамэнтаваў сытуацыю з будаўніцтвам гатэлю «Пэкін» у Менску і кітайска-беларускага індустрыяльнага парку ў Смалявіцкім раёне.\nНа пытаньне, ці будзе амбасадар кантактаваць з жыхарамі, якія выступаюць супраць будаўніцтва гатэлю «Пэкін» у парку 40-годзьдзя Кастрычніка, Гун Цзяньвэй адказаў адмоўна: «Гэтае будаўніцтва — рашэньне ўраду Рэспублікі Беларусь. Прамыя кітайскія інвэстыцыі ідуць у Беларусь на аснове міжурадавых пагадненьняў. Мы строга кіруемся тымі палажэньнямі, якія прадугледжаныя нашым пагадненьнем. Будзем будаваць добры пяцізоркавы гатэль для менчукоў, які ўпрыгожыць пэйзаж Менску».\nПаводле словаў дыплямата, урэгуляваць рознагалосьсі, якія ўзьніклі — задача беларускіх уладаў, а задача кітайскага боку — забясьпечыць выкананьне дасягнутых раней дамоўленасьцяў аб будаўніцтве.\nАдказваючы на пытаньне пра апасеньні жыхароў Смалявіцкага раёну з нагоды гвалтоўнай канфіскацыі іх уласнасьці пад будоўлю беларуска-кітайскага індустрыяльнага парку, пасол КНР падкрэсьліў, што пра такія захады гаворка не ідзе. «Размова ідзе пра добраўпарадкаваньне прамысловага парку. Гэта пляцоўка ня толькі для кітайскіх і беларускіх кампаніяў, але і для перадавых усясьветных. Гэта будаўнічая пляцоўка, гэта ня нечая пляцоўка. Для ўсіх, хто жадае, яна даступная. На прапанаваных умовах», — сказаў Гун Цзяньвэй, дадаўшы, што ніякага «чайна-таўну» кітайскія кампаніі будаваць ня будуць: «Нашы кампаніі будуюць жылыя кварталы, каб потым перадаць менчукам. І ўсё».\nВіцэ-прэм’ер Анатоль Тозік таксама запэўніў, што пры будаўніцтве кітайска-беларускага індустрыяльнага парку ў Смалявіцкім раёне дачныя каапэратывы і вёскі не пацярпяць. Ён паведаміў, што падрыхтаваны ўказ прэзыдэнта, у які ўнесена адпаведная норма.\nСпадар Тозік таксама запэўніў, што пры будаўніцтве будуць захаваныя ўсе экалягічныя нормы.\nУ парку будуць створаныя тысячы працоўных месцаў для грамадзянаў Беларусі. Інфраструктуру парку плянуецца зрабіць прывабнай для найлепшых усясьветных кампаніяў: «і кітайскіх, і японскіх, і карэйскіх, і эўрапейскіх, і амэрыканскіх», — заявіў Тозік.


Міністр унутраных спраў Літвы Агне Білатайце павялічыла ў тры разы выплату мігрантам, якія добраахвотна вырашаюць вярнуцца на радзіму. Яна складзе 1000 еўра, паведаміла міністэрства ў сераду, піша Delfi.lt.\n«Вяртанне мігрантаў у краіны паходжання з'яўляецца складаным і доўгім працэсам. Утрыманне аднаго мігранта абыходзіцца Літве ў год у 11 тыс. еўра — гэта насамрэч вялікі цяжар для дзяржавы. Мы шукаем спосабы, як заахвоціць да вяртання і спадзяемся, што павышэнне выплаты павысіць колькасць тых, хто вырашыў вярнуцца», — сказала Білатайце.\nМіністэрства адзначае, што асноўная частка гэтых выплат будзе фінансавацца за кошт сродкаў, прадастаўленых Літве Еўракамісіяй на барацьбу з міграцыйным крызісам.\nПаводле інфармацыі МУС, Дэпартамент міграцыі завяршыў разгляд прашэнняў аб прытулку мігрантаў, якія незаконна трапілі ў Літву з Беларусі. Яны былі зарэгістраваныя летам і ў верасні.\nЗ 3272 заяў прытулак прадастаўлены 54 замежнікам — астатніх чакае высылка з краіны.\nПрытулак дадзены грамадзянам Сірыі, Емена, Ірака, Эрытрэі, Афганістана. Яны атрымаюць дазвол на жыхарства ў Літве і будуць удзельнічаць у праграме інтэграцыі.